Skip to content

Back to School- doe de gratis Quiz

Door klanten als 'Uitstekend' beoordeeld ⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

The ScKIN Club: Join now + 25 punten

Voor 12:00 besteld = volgende werkdag in huis*

Gratis verzending vanaf 50 EUR (NL)

Flatlay met verse voeding rijk aan vitamine B12

Methylcobalamine, adenosylcobalamine en cyanocobalamine: de vormen van B12

◷ 7 min leestijd

Vitamine B12 is zo'n vitamine waar iedereen wel eens van gehoord heeft, maar waar veel mensen eigenlijk niet zo goed van weten wat het nou precies doet. En wat nog minder bekend is: er bestaan meerdere vormen van B12, en die vormen verschillen best wel van elkaar. In dit artikel neem ik je mee in die verschillende vormen, want als je begrijpt hoe ze van elkaar verschillen, snap je ook waarom het ene supplement iets heel anders is dan het andere.

Ik doe dit vanuit mijn achtergrond in de orthomoleculaire geneeskunde en de kPNI, waar we altijd kijken naar hoe je lichaam met een stof aan de slag gaat. Niet alleen wat je binnenkrijgt, maar wat je lichaam ermee kan. En juist bij B12 is dat een heel mooi voorbeeld, want daar zit het grote verschil.

Even kort: wat is vitamine B12 eigenlijk

Vitamine B12 is een in water oplosbare vitamine die je lichaam nodig heeft voor een hele reeks processen. Het speelt onder andere een rol bij je energiehuishouding, bij je zenuwen, bij de aanmaak van rode bloedcellen en bij de opbouw van je DNA. Je lichaam maakt B12 niet zelf aan, dus je bent voor je B12 afhankelijk van wat je binnenkrijgt. Van nature zit het vooral in dierlijke producten zoals vlees, vis, ei en zuivel.

Tot zover is het een gewone vitamine. Maar dan komt het interessante deel, want B12 komt in verschillende chemische jasjes voor, en dat jasje bepaalt hoeveel werk je lichaam nog moet verzetten voordat het er iets mee kan.

De vormen op een rij

Je moet je voorstellen dat je lichaam pas echt iets aan B12 heeft op het moment dat het in de cel zit, in een vorm die daar meteen bruikbaar is. Ik noem dat altijd hapklaar voor in de cel. Sommige vormen van B12 zijn dat al vanaf het begin, en andere vormen moeten eerst nog een aantal keer omgezet worden voordat ze zover zijn.

Cyanocobalamine

Cyanocobalamine is de synthetische vorm. Je komt hem veel tegen in gewone multivitamines, en in een lage dosering is dat op zich prima. Er is ook veel onderzoek naar gedaan. Alleen heeft deze vorm nog vier omzettingsstappen nodig in je lichaam voordat hij bruikbaar is in de cel. Vier keer moet je lichaam er dus nog iets mee doen, en bij elk van die stappen kan het wat soepeler of wat stroever lopen, afhankelijk van hoe je lichaam ervoor staat.

Hydroxocobalamine

Hydroxocobalamine is wel een natuurlijke vorm, en je ziet hem vaak terug bij injecties. Deze vorm heeft nog drie omzettingsstappen nodig voordat je cel ermee aan de slag kan. Ook hier geldt weer: elke stap is een moment waarop het proces kan haperen.

Methylcobalamine

En dan komen we bij de vormen waar mijn eigen voorkeur naar uitgaat: de actieve vormen. Methylcobalamine is er daar een van. Deze vorm is natuurlijk en hoeft nul keer omgezet te worden. Hij is meteen hapklaar voor in de cel. Methylcobalamine is vooral belangrijk voor je DNA, voor je hersenen en voor je zenuwen. Het woord methyl zit er niet voor niets in: het verwijst naar methylering, een proces dat ik in het tweede artikel wat verder uitleg en dat in vrijwel je hele lichaam meespeelt.

Voor je zenuwen gebruik ik graag het beeld van een stroomdraad. Om een stroomdraad zit altijd een rubberen omhulsel, zodat de stroom netjes op zijn plek blijft en niet alle kanten op schiet. Rondom je zenuwen zit ook zo'n beschermend laagje, de myelineschede. Methylcobalamine speelt een rol bij dat hele verhaal van zenuwoverdracht, en die vettige structuren zitten trouwens ook in je hersenen. Vandaar dat B12 wel eens de brain vitamin genoemd wordt.

Adenosylcobalamine

De tweede actieve vorm is adenosylcobalamine. Ook natuurlijk, ook nul omzettingsstappen, dus ook meteen bruikbaar in de cel. Waar methylcobalamine vooral in het DNA- en zenuwverhaal actief is, werkt adenosylcobalamine met name in je energiehuishouding. Het is actief in je mitochondriën, en die noem ik altijd de energiefabriekjes van je cellen. Daar wordt je energie gemaakt, en adenosylcobalamine draait daar middenin mee.

Wat ik zo mooi vind aan deze twee actieve vormen samen, is dat ze elkaar aanvullen. De een zit meer op het spoor van je zenuwen en je DNA, de ander meer op het spoor van je energie. Samen dekken ze een breed veld af.

Waar B12 van nature vandaan komt

Voordat we naar de vorm in supplementen kijken, is het goed om te weten waar B12 van nature zit. Dat is vooral in dierlijke producten: vlees, vis, ei en zuivel. Planten bevatten er nauwelijks tot geen bruikbare B12. Dat verklaart waarom mensen die plantaardig eten er vaak bewust voor kiezen om B12 aan te vullen, want die hoek van de voeding valt bij hen simpelweg weg. Hetzelfde geldt in mindere mate naarmate we ouder worden, omdat ons lichaam de B12 uit voeding dan wat minder makkelijk oppakt. Dat is geen alarm, gewoon iets om te weten, en het maakt het extra interessant om te snappen in welke vorm je B12 dan het beste aanvult.

Actief betekent: klaar voor gebruik

Ik gebruik het woord actief steeds, dus laat ik het nog even scherp neerzetten. Een actieve vorm is een vorm die je lichaam niet meer hoeft te bewerken. Hij ligt als het ware al in het goede jasje klaar om zijn werk in de cel te doen. Een niet-actieve vorm is niet slecht, maar hij staat nog een paar stations van de eindstreep af. Bij methylcobalamine en adenosylcobalamine sla je die stations over. Dat is de reden dat mijn eigen voorkeur naar die twee uitgaat: niet omdat de rest niet deugt, maar omdat je met de actieve vorm minder afhankelijk bent van hoe je lichaam er die dag voor staat.

Waarom dit onderscheid ertoe doet

Je zou kunnen denken: B12 is B12, wat maakt het uit welke vorm er in mijn supplement zit. Maar zoals je nu ziet, zit het verschil hem in het aantal stappen dat je lichaam nog moet zetten. Een vorm met vier omzettingsstappen vraagt meer van je lichaam dan een vorm die al meteen klaarligt voor de cel. En bij ieder van die stappen speelt mee hoe jouw lichaam er op dat moment voor staat: hoe je spijsvertering loopt, of je veel op je bord hebt, of je lekker in je vel zit.

In de praktijk merk ik dat dit onderscheid mensen echt helpt om bewustere keuzes te maken. Niet omdat de ene vorm per se moet, maar omdat het fijn is om te snappen wat je binnenkrijgt en wat je lichaam er nog mee moet doen.

Wat je hiervan meeneemt

De kern van dit eerste artikel: B12 bestaat in meerdere vormen, en die verschillen in hoeveel bewerking je lichaam nog moet uitvoeren. Cyanocobalamine en hydroxocobalamine hebben nog respectievelijk vier en drie omzettingsstappen nodig. Methylcobalamine en adenosylcobalamine zijn de actieve vormen die meteen hapklaar zijn voor in de cel, waarbij de een vooral in het zenuw- en DNA-verhaal meedraait en de ander in je energiehuishouding.

In het volgende artikel ga ik dieper in op de opname: waarom die omzettingsstappen zo bepalend zijn, en wat er in je lichaam gebeurt tussen het moment dat je B12 binnenkrijgt en het moment dat je cel er iets mee kan.

Lees ook

Previous Post Next Post