ScKIN Journal
Wat is avocado olie en waar komt het vandaan?
◷ 7 min leestijd De avocado ligt bij de meeste mensen in de fruitschaal of op de toast, en veel verder komt hij niet. Terwijl er in de badkamer een fles staat die van precies diezelfde vrucht is gemaakt. Ik merk dat weinig vrouwen weten hoe die olie eigenlijk tot stand komt, en dat is jammer, want juist daar zit het antwoord op de vraag waarom deze olie zo anders aanvoelt dan de meeste andere. Vandaag wil ik je meenemen in wat avocado olie precies is, waar de vrucht vandaan komt, hoe de olie gewonnen wordt en waarom de opbouw ervan bepaalt hoe zwaar of licht een olie op je huid ligt. Als je dat eenmaal ziet, kies je voortaan veel gerichter. Een vrucht met een lange geschiedenis Avocado olie komt van Persea americana, een boom uit de laurierfamilie die van oorsprong groeit in het zuiden van Mexico en in Midden-Amerika. Daar wordt de vrucht al duizenden jaren gegeten, en dat is geen slag in de lucht: archeologen hebben in Mexicaanse grotten avocadopitten gevonden die vele duizenden jaren oud zijn. Ook de naam komt daarvandaan. In het Nahuatl, de taal van de Azteken, heette de vrucht ahuacatl. Via het Spaanse aguacate is dat in het Nederlands avocado geworden. Tegenwoordig wordt de boom geteeld in Mexico, Peru, Chili, Zuid-Afrika, Kenia, Israël, Spanje en Nieuw-Zeeland, en de vraag naar de vrucht is de afgelopen twintig jaar enorm gegroeid. Voor de teelt betekent dat wel iets. Een avocadoboom wil warmte en vraagt behoorlijk wat water, en in sommige teeltgebieden legt dat druk op de watervoorraad. Ik vind dat je dat mag weten als je iets koopt, ook al gaat het bij een fles van 50 ml om een heel andere hoeveelheid dan bij een kist vruchten. Uit het vruchtvlees, niet uit de pit Dit is het punt waar avocado olie zich onderscheidt van bijna alle oliën in je badkamer. Kijk maar eens mee. Argan komt uit de pit van de arganvrucht, jojoba uit het zaad van een woestijnstruik, castor uit de zaden van de wonderboom, zonnebloem uit zonnebloempitten, amandel uit amandelen. Allemaal zaden en pitten. Avocado olie komt uit het vruchtvlees. Dat is zeldzaam. In de hele plantenwereld zijn er maar een paar oliën die uit het vlees van een vrucht geperst worden, en de bekendste andere is olijfolie. En dat is geen toeval, want die twee lijken in hun opbouw ook opvallend veel op elkaar. Wie weleens een rijpe avocado heeft geprakt weet trouwens meteen waarom er olie uit te halen valt: dat vruchtvlees is bijzonder vet voor een vrucht, en dat voel je aan alles. De pit gaat er dus niet in. Die is hard, houtig en levert nauwelijks bruikbare olie op. Hoe de olie gemaakt wordt Het maken van avocado olie is bewerkelijker dan het persen van een zaad, en dat verklaart een deel van de prijs. Het gaat in grote lijnen zo. De avocado's moeten écht rijp zijn. Uit een harde vrucht komt weinig olie, en het vetgehalte in het vruchtvlees loopt tijdens het rijpen nog op. De schil en de pit gaan eraf, en het vruchtvlees wordt tot moes gemalen. Die moes wordt langzaam geroerd, soms licht verwarmd, zodat de vetdruppels samenklonteren en makkelijker vrijkomen. Daarna volgt persen of centrifugeren, waarbij de olie van het water en de vaste delen wordt gescheiden. Tot slot wordt de olie gefilterd en afgevuld. Bij de meest ambachtelijke methode gebeurt dat zonder toegevoegde hitte, en dan spreken we van koudgeperst. Er bestaan ook methodes met hogere temperaturen of met oplosmiddelen, die meer rendement uit dezelfde hoeveelheid vruchtvlees halen. Dat gaat ten koste van de stoffen die alleen bij lagere temperaturen intact blijven. Waarom de ene fles diepgroen is en de andere lichtgeel Zet twee flessen avocado olie naast elkaar en de kans is groot dat ze niet dezelfde kleur hebben. De ene is diep groen, bijna smaragd. De andere is bleekgeel of vrijwel kleurloos. Dat verschil zegt iets. Ongeraffineerde, koudgeperste avocado olie is groen. Die kleur komt van chlorofyl, het bladgroen uit het vruchtvlees, en van carotenoïden, de gele en oranje kleurstoffen die je ook in wortels en pompoen tegenkomt. Zo'n olie heeft ook een lichte, vegetale geur die een beetje aan de vrucht doet denken. Wordt de olie geraffineerd, dan worden kleur- en geurstoffen eruit gehaald en houd je een bleke, vrijwel reukloze olie over. Dat is niet per se slecht: voor sommige toepassingen is een neutrale olie juist prettig. Maar wil je zo dicht mogelijk bij de vrucht blijven, dan kies je de ongeraffineerde variant. Kleur en geur zijn dan geen fout in het product, ze horen erbij. Wat er in de olie zit Dan de samenstelling, want daar draait het uiteindelijk om als je wilt begrijpen hoe een olie zich gedraagt op je huid. Je moet je een plantaardige olie voorstellen als een kapstok met drie haken: een ruggengraat van glycerol met daaraan drie vetzuren. In het vak heten die triglyceriden, en dat woord zegt precies wat het is. Welke vetzuren er aan die kapstok hangen, bepaalt vrijwel alles: hoe dik de olie is, hoe snel hij intrekt, en hoe lang hij goed blijft. Bij avocado olie hangt daar voor het overgrote deel oliezuur aan, een enkelvoudig onverzadigd vetzuur dat je ook uit olijfolie kent. Afhankelijk van herkomst en ras is dat grofweg zestig tot zeventig procent. Daarnaast zit er palmitinezuur in, een verzadigd vetzuur, en een kleiner deel linolzuur, dat meervoudig onverzadigd is. Verder vind je in ongeraffineerde avocado olie vitamine E in de vorm van tocoferolen, plantensterolen en die carotenoïden van hierboven. Dat vetzuurprofiel maakt avocado olie tot een rijke olie. Ze is dikker en voelt voller aan dan jojoba of argan, en ze blijft wat langer op je huid liggen voor ze is ingetrokken. Voor een huid die snel droog aanvoelt is dat precies de reden om er juist deze te kiezen. Heb je een huid die van zichzelf al vet aanvoelt, dan is een lichtere olie logischer. Daar kom ik in het tweede artikel op terug. Waarom die vetzuren ook over houdbaarheid gaan Er zit nog een kant aan die samenstelling waar je in de badkamer echt iets aan hebt. Vetzuren met veel dubbele bindingen zijn gevoelig voor zuurstof, licht en warmte. Precies op die dubbele bindingen grijpt oxidatie aan. Je kent het effect wel van een fles olie die te lang open in de kast staat en dan ineens scherp en muf ruikt. Ik gebruik in mijn uitleg vaak het beeld van Pac-Man: vrije radicalen die happend door je cellen heen gaan. Geoxideerd vet is precies wat dat spel voedt, en dat is niet wat je op je huid wilt smeren. Enkelvoudig onverzadigde vetzuren hebben één zo'n dubbele binding, meervoudig onverzadigde hebben er meerdere. Omdat avocado olie het vooral van dat enkelvoudig onverzadigde oliezuur moet hebben, is ze aanmerkelijk stabieler dan bijvoorbeeld zonnebloem- of druivenpitolie, die veel linolzuur bevatten. De vitamine E die van nature in de olie zit doet daar nog wat bij, want die is zelf gevoelig voor zuurstof en vangt zo als eerste de klappen op. Toch is avocado olie geen eeuwigheidsproduct. Ze is stabieler dan de lichte, meervoudig onverzadigde oliën en minder stabiel dan jojoba. In het laatste artikel van deze reeks vertel ik precies hoe je haar bewaart en waaraan je ruikt dat een olie over de datum is. Een weetje voor als je een hond hebt In de avocado zit een stof die persine heet. Voor mensen is dat geen enkel probleem, we eten de vrucht al duizenden jaren. Maar voor honden, katten, konijnen, knaagdieren en vooral vogels ligt dat anders: die kunnen er behoorlijk ziek van worden. Laat een halve avocado dus niet op het aanrecht liggen als er een nieuwsgierige hond rondloopt, en geef ze ook geen restjes. Wat je hieruit meeneemt Avocado olie komt dus uit het vruchtvlees en niet uit een pit, is daarmee familie van olijfolie, is rijk aan enkelvoudig onverzadigd oliezuur, bevat van nature vitamine E en carotenoïden, en is door dat alles een van de vollere plantaardige oliën die je kunt kopen. Groen betekent ongeraffineerd, bleek betekent geraffineerd. In het volgende artikel loop ik langs alle manieren waarop avocado olie gebruikt wordt, en net zo belangrijk: waar ze juist minder geschikt voor is. Want rijk is fijn als je huid daarom vraagt, en te veel van het goede als dat niet zo is. Lees ook Waar wordt avocado olie voor gebruikt? Avocado olie bij een droge of rijpere huid: zo gebruik je het Pure avocado olie kiezen: waar je op let
Learn more
Waar wordt avocado olie voor gebruikt?
◷ 7 min leestijd In het vorige artikel keken we naar wat avocado olie is: een olie uit het vruchtvlees, rijk aan oliezuur, voller en dikker dan de meeste andere plantaardige oliën. Dan nu de vraag die daarna altijd komt. Waar gebruik je haar voor? Het korte antwoord: overal waar je huid of je haar om rijke verzorging vraagt. Avocado olie voedt en verzorgt de droge huid, maakt de huid soepel en zacht, en is geschikt voor de rijpere huid. Ze is rijk aan vetzuren die de huid voeden. Dat is precies waarom ze zo vaak wordt ingezet op de plekken waar een lichte olie het niet redt. Ik loop de toepassingen hieronder langs. Op je gezicht, 's avonds De meest gebruikte toepassing en meteen de belangrijkste. Je brengt een paar druppels aan op een licht vochtige huid, dus meteen nadat je je gezicht hebt gewassen en drooggedept. Dat vochtige is niet onbelangrijk. Er ligt dan nog water op je huid, en de olie legt zich daaroverheen zodat dat water er minder snel af verdampt. Breng je haar aan op een kurkdroog gezicht, dan mis je dat effect voor een groot deel. Waarom 's avonds? Omdat avocado olie rijk is en wat langer op je huid blijft liggen. Dat is precies wat je wilt in de uren dat je toch in bed ligt, en wat overdag onder je make-up in de weg kan zitten. Wil je haar toch overdag gebruiken, meng dan één druppel door je dagcrème in plaats van dat je haar los aanbrengt. Als laatste stap over je crème heen Dit is de manier waarop rijke oliën het beste tot hun recht komen, zeker in de winter. De regel is: van dun naar dik, en de olie sluit af. Dus eerst je waterige producten zoals een serum, dan je crème, en de olie als laatste. Een crème brengt water mee, de olie legt zich daaroverheen. Andersom werkt niet, want een olielaag onderop houdt de rest tegen. Twee of drie druppels zijn genoeg voor je hele gezicht. Bij oliën is meer echt niet beter, en dat geldt voor een volle olie zoals deze nog sterker dan voor een lichte. Op de droge plekken van je lichaam Onderbenen, ellebogen, knieën, hielen, handen: de plekken waar de huid dikker is, sneller schraal wordt en waar je in de winter het eerst iets van merkt. Avocado olie is daar een logische keuze omdat ze rijk genoeg is om ook op die plekken iets te doen. Breng haar aan op een nog vochtige huid, meteen na het douchen. Voor je hielen werkt een oude truc goed: 's avonds een dunne laag olie, katoenen sokken eroverheen, en zo slapen. De sokken houden de olie op de plek in plaats van op je lakens, en na een paar avonden voelt de huid daar merkbaar soepeler. In je haar Avocado olie verzorgt droog en pluizig haar. Ze is voller dan een lichte haarolie, en dat betekent dat je haar vooral gebruikt in de lengtes en op de punten, en niet vlak op je hoofdhuid als je haar snel vet aanvoelt. De grondigste manier is de olie vóór het wassen in droog haar te doen, twintig tot dertig minuten te laten zitten en daarna uit te wassen. Doe de shampoo dan op je droge, ingeoliede haar en schuim die eerst op voordat je water toevoegt. Doe je het andersom, dan glijdt de shampoo eroverheen en moet je twee of drie keer wassen. Wil je haar na het wassen gebruiken, houd het dan bij een of twee druppels op de onderste helft van je handdoekdroge haar. Als draagolie en als massage-olie Wie met essentiële oliën werkt heeft altijd een draagolie nodig, want essentiële oliën gaan onverdund niet op de huid. Avocado olie is daar geschikt voor, en juist bij een droge huid is ze een prettige basis omdat ze zelf al voedend is. Wat ik daarbij altijd meegeef: kies als draagolie geen zonnebloemolie. Die is rijk aan omega 6 en daar ben ik in mijn werk terughoudend mee. Avocado, jojoba of argan zijn logischer keuzes, waarbij avocado de rijkste van die drie is. Om diezelfde reden werkt ze fijn als massage-olie. Ze trekt niet meteen weg, dus je handen blijven langer glijden en je hoeft niet halverwege bij te vullen. Voor een rug- of beenmassage is dat precies wat je wilt. Na het scheren en bij schrale plekken Na het scheren van je benen voelt de huid vaak gespannen. Een dunne laag op de nog vochtige huid is dan prettig, en geeft geen brandend gevoel zoals producten met alcohol erin. Datzelfde geldt voor schrale handen na een dag buiten of na veel handen wassen. Leg de fles naast je bed en gebruik haar 's avonds, want overdag was je haar toch steeds weer af. Op je nagelriemen en je lippen Kleine plekken, en juist daar vergeten mensen het vaakst dat ze de fles in huis hebben. Eén druppel op je nagelriemen voor het slapengaan, even inmasseren. En een dunne laag op je lippen als ze schraal aanvoelen na een dag in de wind of in een verwarmd kantoor. Bij je nagels werkt regelmaat beter dan hoeveelheid: elke avond een druppel doet meer dan één keer per week een flinke laag. Waar avocado olie minder geschikt voor is Nu het eerlijke deel, want een rijke olie is niet voor elke huid en elke situatie de beste keuze. Bij een huid die van zichzelf al vet aanvoelt. Avocado olie is vol en blijft langer liggen. Voelt je huid halverwege de dag al glanzend, dan is een lichtere olie zoals jojoba een logischer keuze. Voor de gevoelige huid geldt hetzelfde: dat is het terrein van jojoba, niet van avocado. Onder make-up. Te vol, en je foundation gaat schuiven. Meng in dat geval één druppel door je dagcrème of bewaar de olie voor de avond. Als zonbescherming. Een plantaardige olie beschermt niet tegen UV, hoe vaak dat online ook wordt beweerd. Blijf je zonnebrandcrème gewoon gebruiken. Als vervanging voor een crème. Een olie legt zich over je huid heen, een crème brengt daarnaast ook water mee. In een droge winter werkt de combinatie meestal prettiger dan olie alleen. In het volgende artikel leg ik dat verschil uitgebreid uit. Als vervanging voor de zorg van een arts. Ben je onder behandeling voor je huid, overleg dan met je arts of huidtherapeut voordat je iets nieuws toevoegt. Om in te nemen. Een cosmetische avocado olie is een verzorgingsproduct voor uitwendig gebruik. Culinaire avocado olie is een ander product, met een andere bewerking en een andere verpakking. Eerst even testen Bij elke nieuwe olie geldt: test haar eerst. Breng een druppel aan in de plooi van je elleboog of achter je oor en wacht een dag. Reageert je huid niet, dan kun je verder. Dat kost je vierentwintig uur en het scheelt je een hoop gedoe als je huid toch gevoelig blijkt voor iets. Heb je een latexallergie, lees dan even mee. Er bestaat een kruisgevoeligheid tussen latex en een aantal vruchten, waaronder de avocado. Dat speelt vooral bij het eten ervan, maar als je weet dat je daar gevoelig voor bent, is die testdruppel extra verstandig. Tot slot Avocado olie is de olie die je pakt als je huid om iets voedends vraagt: 's avonds op je gezicht, op de droge plekken van je lichaam, in de lengtes van je haar, of als basis onder je essentiële oliën. Ze is rijk, en dat is haar kracht zolang je haar inzet waar die rijkdom welkom is. In het volgende artikel wordt het concreet. Waarom voelt een huid eigenlijk droog aan, wat verandert er met de jaren, en hoe gebruik je een olie dan precies. Inclusief het verschil tussen een droge en een vochtarme huid, want dat onderscheid wordt bijna altijd door elkaar gehaald. Lees ook Wat is avocado olie en waar komt het vandaan? Avocado olie bij een droge of rijpere huid: zo gebruik je het Pure avocado olie kiezen: waar je op let
Learn more
Avocado olie bij een droge of rijpere huid: zo gebruik je het
◷ 7 min leestijd In de eerste twee artikelen keken we naar wat avocado olie is en waar ze voor gebruikt wordt. Nu het praktische deel, en dat begint met begrijpen waaróm een huid droog aanvoelt. Want als je dat helder hebt, snap je meteen waarom een olie soms precies is wat je zoekt en soms maar de halve oplossing. Je huid heeft een muurtje, en dat muurtje bepaalt veel Je moet je de buitenste laag van je huid voorstellen als een muurtje van bakstenen met specie ertussen. De huidcellen zijn de stenen, de vetten daartussen zijn de specie. Zolang die specie compleet is, houdt je huid haar vocht binnen en blijft er van buitenaf weinig ongewenst binnenkomen. Wordt die specie dunner, dan gebeuren er twee dingen tegelijk. Je huid verliest sneller vocht, waardoor ze trekkerig aanvoelt. En prikkels van buitenaf komen makkelijker binnen, waardoor je huid sneller reageert op dingen waar ze eerder geen moeite mee had. Wat die specie dunner maakt is meestal heel alledaags: te heet douchen, te vaak of te stevig reinigen, een hoop verschillende producten door elkaar, koude wind, en droge binnenlucht van de verwarming. Daar zit nog een laag bovenop die veel mensen niet kennen. Je huid maakt zelf melkzuur aan en houdt daarmee een licht zure zuurgraad aan, ergens rond de 5,6. Die lichte zuurheid hoort bij je bescherming. Zeep die te alkalisch is en te heet water halen daar tijdelijk doorheen, en dat is een van de redenen dat je gezicht na een lange hete douche zo trekkerig aanvoelt. Tot slot maakt je huid haar eigen vochtvasthouders aan, in het vak de natural moisturizing factors genoemd. Die worden gevormd uit een eiwit met de naam filaggrine, en ze zorgen ervoor dat je hoornlaag vocht vasthoudt en die juiste zuurgraad aanhoudt. Bij de een gaat dat van nature makkelijker dan bij de ander, en dat verklaart een hoop van waarom de ene huid zoveel sneller droog aanvoelt dan de andere. Droog of vochtarm: het verschil dat bijna niemand maakt Dit is het onderscheid waar ik in mijn werk het vaakst op wijs, en het scheelt echt in wat je koopt. Een droge huid heeft te weinig vet. De specie tussen de stenen is dunner, er ligt te weinig vet op de huid, en dat voel je als ruwheid, schilfering en een dof, wat schraal gevoel. Dit is precies waar een olie zich thuis voelt, want een olie brengt vet mee. Een vochtarme huid heeft te weinig water. Die kan zelfs glanzen en toch trekkerig aanvoelen, en fijne lijntjes zijn dan tijdelijk duidelijker zichtbaar. Daar heeft een olie alléén te weinig aan te bieden, want een olie bevat geen water. Wat daar helpt is eerst iets waterigs aanbrengen, zoals een serum of gewoon een vochtige huid na het wassen, en dáár de olie overheen zodat het water minder snel verdampt. De meeste mensen hebben in de winter een beetje van allebei. Vandaar dat de combinatie van een crème met een olie eroverheen in de praktijk bijna altijd prettiger werkt dan olie op zichzelf. Wat er met de jaren verandert Dan de rijpere huid, want daar is deze olie bij uitstek geschikt voor. Er verandert een aantal dingen tegelijk, en het helpt om te weten welke. Je huid maakt met de jaren minder eigen vet aan. Dat merk je als een gezicht dat vroeger halverwege de dag glansde en dat nu juist strak aanvoelt. De hoornlaag houdt vocht ook minder makkelijk vast, waardoor de huid sneller trekt na het wassen. En in de laag daaronder verandert het steunweefsel: de aanmaak van collageen loopt vanaf een jaar of vijfentwintig langzaam terug, met ongeveer één tot drie procent per jaar. Zon en roken versnellen dat, want beide zetten enzymen aan die collageen in de huid afbreken. Wat ik daarbij altijd zeg: dit is geen mankement, dit is gewoon hoe het loopt. Wat je er wél mee kunt is de buitenkant goed verzorgd houden en de dingen laten die het proces onnodig versnellen. Verstandig met de zon omgaan staat daarbij met stip op één, ver boven welke crème of welke fles dan ook. Je gezicht, stap voor stap Reinig je gezicht met lauw water en een milde reiniging. Heet water haalt je eigen vetlaag weg, en juist die wil je behouden. Dep je gezicht droog. Deppen, niet wrijven. Laat het licht vochtig. Gebruik je een serum of crème, breng die dan nu aan. Doe drie tot vijf druppels olie in je handpalm en wrijf je handen even tegen elkaar, zodat de olie op temperatuur komt. Druk de olie op je gezicht in plaats van haar uit te smeren. Met je handpalmen op je wangen, je voorhoofd, je kaaklijn en je hals. Dat drukken werkt netter dan wrijven, en je gebruikt er vanzelf minder mee. Wat er overblijft veeg je af aan de rug van je handen, of aan je nagelriemen. Zonde om weg te wassen. Drie tot vijf druppels lijkt weinig. Dat is het niet, zeker bij een volle olie als deze. Wie tien druppels gebruikt houdt een glimmend gezicht en een vette kussensloop over, en trekt daar dan de conclusie uit dat olie niets voor haar is. De hals en de handen niet vergeten Twee plekken die stelselmatig worden overgeslagen, terwijl je daar juist snel ziet dat de huid droger wordt. Neem je hals en het stukje décolleté gewoon mee in dezelfde beweging, van beneden naar boven. En doe je handen 's avonds, want die was je overdag toch steeds weer. Je lichaam Meteen na het douchen, op een nog vochtige huid, is het beste moment. Vijf tot tien druppels voor je onderbenen, wat minder voor je armen, en extra aandacht voor je ellebogen, knieën en hielen. Geef het twee minuten voordat je je kleren aantrekt. Ligt het je niet om na het douchen te wachten, doe het dan 's avonds op de bank. Het gaat er niet om dat het perfect gaat, het gaat erom dat je het vaak genoeg doet. Je haar Voor droog en pluizig haar werkt de behandeling vóór het wassen het beste. Verdeel afhankelijk van je haarlengte een halve tot een hele theelepel over de lengtes en de punten, laat het twintig tot dertig minuten zitten en was het daarna uit met de shampoo-op-droog-haar-truc uit het vorige artikel. Eén keer per week is voor de meeste mensen genoeg. Heb je fijn haar, blijf dan bij een enkele druppel op de punten en houd afstand van je hoofdhuid. Een rijke olie op fijn haar is snel te veel. De fouten die ik het vaakst zie Te veel gebruiken. Verreweg de meest gemaakte. Begin met minder dan je denkt nodig te hebben en bouw pas op als het echt te weinig blijkt. Aanbrengen op een droge huid. Vochtig eerst, dan pas de olie. Dit is de tweede klassieker. Een olie kiezen die niet bij je huid past. Rijk is fijn bij een droge huid en te veel bij een huid die al vet aanvoelt. Alles tegelijk veranderen. Voeg één ding toe en houd dat een paar weken vol. Anders weet je achteraf niet waar iets aan lag. De fles in het licht laten staan. Warmte en licht doen geen enkele olie goed. Zet haar in een kast, niet op de vensterbank en niet naast de radiator. Te snel oordelen. Je huid vernieuwt zich in weken, niet in dagen. Geef het een week of vier voor je conclusies trekt. Hoe je dit volhoudt Kies één plek waar je begint. Je gezicht 's avonds, of je handen, of je haarpunten. Koppel het aan iets wat je toch al elke dag doet, zoals je tanden poetsen, want dan onthoud je het zonder erover na te denken. Loopt dat een paar weken, dan breid je uit. In het laatste artikel van deze reeks kijk ik naar de aankoop: waar je op let als je pure avocado olie kiest, en waarom dat verschil maakt voor wat er uiteindelijk in je hand ligt. Lees ook Wat is avocado olie en waar komt het vandaan? Waar wordt avocado olie voor gebruikt? Pure avocado olie kiezen: waar je op let
Learn more
Pure avocado olie kiezen: waar je op let
◷ 7 min leestijd In deze reeks keken we naar wat avocado olie is, waar ze voor gebruikt wordt en hoe je haar toepast bij een droge of rijpere huid. Blijft over: welke fles je koopt. Want tussen twee flessen met hetzelfde woord op het etiket kan een behoorlijk verschil zitten, en dat zie je aan de voorkant zelden. 1. Kijk naar de ingrediëntenlijst, niet naar de voorkant De voorkant van een verpakking is marketing, de achterkant is de waarheid. Zoek de INCI-lijst op, dat is de internationale ingrediëntenlijst die op elk cosmetisch product verplicht vermeld staat. Bij pure avocado olie staat daar één regel: Persea Gratissima Oil. Meer niet. Staat er een tweede olie bij, dan koop je een mengsel. Dat hoeft op zichzelf niet erg te zijn, maar je betaalt dan mogelijk de prijs van avocado olie voor een fles die voor een deel uit iets goedkopers bestaat. En omdat de ingrediënten op volgorde van hoeveelheid staan, weet je meteen wat er het meeste in zit: wat bovenaan staat. Zie je zonnebloemolie of sojaolie boven de avocado staan, dan weet je genoeg. 2. Ongeraffineerd of geraffineerd Zoals je in het eerste artikel las: ongeraffineerde, koudgeperste avocado olie is groen en heeft een lichte vegetale geur. Geraffineerde olie is bleekgeel tot vrijwel kleurloos en reukloos, omdat kleur- en geurstoffen eruit gehaald zijn. Wil je zo dicht mogelijk bij de vrucht blijven, kies dan ongeraffineerd. Daar zitten de carotenoïden en de van nature aanwezige vitamine E nog in. Wil je liever een olie die geen kleur afgeeft op je kussensloop of je handdoeken, dan is de geraffineerde variant praktischer. Beide zijn bruikbaar, als je maar weet welke je in handen hebt. 3. Koudgeperst Bij koud persen wordt het vruchtvlees zonder toegevoegde hitte verwerkt. Er zijn methodes die met warmte of oplosmiddelen meer rendement uit dezelfde hoeveelheid vrucht halen, en dat gaat ten koste van wat er in de olie overblijft. Koudgeperst staat er meestal met zoveel woorden bij. Staat het er niet, dan is dat op zichzelf ook informatie. 4. Donker glas en een pipet Licht en warmte zijn de vijanden van elke olie. Een fles van donker glas houdt licht tegen, plastic doet dat niet en kan bovendien in de loop van de tijd stoffen afgeven aan wat erin zit. Een pipet is prettig in gebruik, want dan doseer je per druppel in plaats van dat je in één keer een plas olie in je hand hebt en de helft weer afspoelt. Bij een rijke olie telt dat dubbel, want daarvan heb je er maar een paar nodig. 5. Ruik en kijk Verse ongeraffineerde avocado olie ruikt licht en vegetaal, een beetje naar de vrucht zelf. Ruikt een olie scherp, muf of naar oud frituurvet, dan is ze geoxideerd en gebruik je haar niet meer op je gezicht. Datzelfde geldt als de kleur duidelijk is omgeslagen naar bruinig. Weggooien is dan zonde maar wel het verstandigst. 6. Wat 'puur' en 'natuurlijk' op een etiket zeggen Eerlijk is eerlijk: die woorden zijn niet beschermd. Iedereen mag ze op een fles zetten. Wat wél iets betekent is een keurmerk voor biologische cosmetica zoals COSMOS of Ecocert, want daar zit een controle achter. En de INCI-lijst blijft het eerlijkste stuk van de verpakking. Eén regel is één ingrediënt, hoe de voorkant er verder ook uitziet. 7. Cosmetische olie of keukenolie In de supermarkt staat ook avocado olie, in een grote fles, bedoeld om mee te bakken en in een dressing te doen. Dat is een levensmiddel en geen cosmetisch product. Zo'n olie is vaak geraffineerd, is niet beoordeeld op gebruik op de huid, en de verpakking is niet gemaakt om maanden open in een badkamer te staan. Voor je huid en je haar koop je een olie die als cosmetisch product op de markt is gebracht. Die valt onder de Europese cosmeticaverordening, is als zodanig beoordeeld, en heeft die INCI-lijst waar we het over hadden. 8. Bewaren en houdbaarheid Avocado olie is door haar hoge gehalte aan oliezuur redelijk stabiel, en tegelijk niet onbeperkt houdbaar. Bewaar haar koel en donker, met de dop er goed op, en niet op de vensterbank of naast de verwarming. Na openen gebruik je haar het liefst binnen een jaar. Op de verpakking staat daar meestal een symbool voor: een geopende verpakking met een getal en de letter M, bijvoorbeeld 12M. Kijk ook naar het formaat dat je werkelijk opmaakt. Bij drie tot vijf druppels per keer doe je met 50 ml alleen op je gezicht al maanden. Een grotere fles klinkt voordeliger en heeft het nadeel dat ze langer open staat voor ze leeg is. 9. Herkomst en prijs De meeste cosmetische avocado olie komt uit Mexico, Zuid-Afrika, Kenia, Chili, Peru, Spanje of Nieuw-Zeeland. Omdat de olie uit vruchtvlees geperst wordt en niet uit een zaad, is er per fles veel vrucht nodig, en dat zie je terug in de prijs. Kom je een fles tegen die opvallend goedkoop is, kijk dan extra goed naar die ingrediëntenlijst. Versnijden met een goedkopere olie is de makkelijkste manier om de prijs omlaag te krijgen, en op de voorkant zie je daar niets van terug. Reken andersom ook niet dat duur automatisch beter is: je betaalt bij sommige merken vooral voor de verpakking en de naam, terwijl er precies dezelfde ene regel op de achterkant staat. Het lijstje op een rij Voor als je zo de vergelijking in gaat, hier staat het bij elkaar. Eén ingrediënt op de INCI-lijst: Persea Gratissima Oil. Koudgeperst. Ongeraffineerd als je zo dicht mogelijk bij de vrucht wilt blijven. Donker glas met een pipet. Een kleur en geur die kloppen bij wat er op staat. Een cosmetisch product, geen keukenolie. Koel en donker te bewaren. En een formaat dat past bij hoeveel je werkelijk gebruikt. Die pure avocado olie, dat is ScKIN Avocado Oil Daarvoor hebben we bij ScKIN Avocado Oil: pure avocado olie, één ingrediënt, zonder toevoegingen. ScKIN Avocado Oil voedt en verzorgt de droge huid. De olie maakt de huid soepel en zacht en helpt de huid haar soepelheid te behouden, en ze is geschikt voor de rijpere huid. Ze is rijk aan vetzuren die de huid voeden en verzorgt daarnaast droog en pluizig haar. Dat is precies waar deze hele reeks over ging: één fles die je 's avonds op je gezicht gebruikt, op de droge plekken van je lichaam en in de lengtes van je haar, en waarvan je op de achterkant kunt zien wat erin zit. Bekijk Avocado Oil Van buitenaf, en van binnenuit Nog één ding dat ik graag meegeef, want het is het uitgangspunt van hoe ik naar de huid kijk. Wat je op je huid aanbrengt werkt van buiten naar binnen, op die buitenste laag waar we het in het derde artikel over hadden. Hoe je eet, slaapt en met spanning omgaat werkt van binnen naar buiten. Die twee doen echt iets anders, en je hebt ze allebei nodig. Een goede olie neemt de ene helft niet over, en andersom net zo min. Tot slot Als je één ding uit deze reeks meeneemt: kijk op de achterkant van de fles en houd het simpel. Eén ingrediënt, koudgeperst, donker glas, en dan een paar druppels op een vochtige huid. Meer is het niet, en dat is precies de charme ervan. Avocado Oil is een cosmetisch product voor uitwendig gebruik. Test een nieuwe olie eerst op een klein stuk huid, bijvoorbeeld in de elleboogplooi. Vermijd contact met de ogen en gebruik de olie niet op beschadigde huid. Ben je onder behandeling voor je huid, overleg dan met je arts of huidtherapeut. Lees ook Wat is avocado olie en waar komt het vandaan? Waar wordt avocado olie voor gebruikt? Avocado olie bij een droge of rijpere huid: zo gebruik je het
Learn more
Essentiële vetzuren en waar je ze vandaan haalt
◷ 6 min leestijd In deze reeks keken we naar wat een droge huid veroorzaakt, wat je er praktisch aan kunt doen, en hoe je huid van binnenuit is opgebouwd. Eén woord kwam daarbij steeds terug: vetten. Je beschermlaag is ervan gemaakt, je celwanden zijn ervan gemaakt, en een deel van die vetten kan je lichaam niet zelf aanmaken. In dit laatste artikel zoom ik in op precies die vetten, de essentiële vetzuren, en op de vraag waar je ze eigenlijk vandaan haalt. Even samenvatten: essentiële vetzuren De meeste vetten kan je lichaam zelf maken. Maar een aantal niet, en die noemen we daarom essentieel. Essentieel betekent hier letterlijk dat je ze via je voeding binnen moet krijgen, omdat je lichaam ze niet uit iets anders kan opbouwen. De bekendste essentiële vetzuren zijn de omega-3 vetzuren, en binnen die groep zijn EPA en DHA de twee die er in het lichaam het meest toe doen. Waarom bijna niemand er genoeg van binnenkrijgt Hier zit de kern. EPA en DHA zitten vooral in vette vis, zoals zalm, makreel, haring en sardines. En de meeste mensen eten simpelweg weinig vette vis. Er bestaat ook een plantaardige omega-3, ALA genaamd, in lijnzaad en walnoten. Dat is prima om te eten, maar je lichaam moet die eerst omzetten naar EPA en DHA, en dat gaat maar heel beperkt. Je kunt dus een tijd netjes lijnzaad door je yoghurt doen en alsnog weinig EPA en DHA binnenkrijgen. En nee, een enkele keer een visje bij de afhaal telt daarbij nauwelijks mee, het gaat om wat je week in week uit gemiddeld op je bord krijgt. Wil je op zeker spelen, dan is een paar keer per week vette vis de meest directe route. Lukt dat in de praktijk niet, dan kan een aanvulling handig zijn. En daar komt Omega+ in beeld. Omega+ van ScKIN als bron van omega-3 Omega+ is een zuivere visolie en daarmee een directe bron van omega-3. Eén dagdosering van twee softgels levert 1000 mg EPA en 750 mg DHA. Dat is een royale hoeveelheid, waar je bij veel andere visolies vier tot zes capsules voor nodig hebt. Zie het niet als vervanging van goede voeding, maar als een manier om je basis aan essentiële vetzuren op peil te houden in periodes waarin het met vis eten gewoon niet lukt. Waar ik bij visolie altijd op let, is zuiverheid. Visolie kan namelijk oxideren, en dan wil je het juist niet meer binnenkrijgen. Omega+ is gemaakt van wild gevangen Alaska Pollock, is MSC gecertificeerd, heeft een totoxwaarde onder de 5, en zit in een softgel van visgelatine. Geen vissmaak, geen oprispingen, gewoon twee softgels bij een maaltijd. Waar omega-3 een erkende rol speelt En dan de vraag die er wettelijk toe doet: waar is van omega-3 nu echt vastgesteld dat het een rol speelt? Dat zijn deze punten, en die hangen aan de vetzuren EPA en DHA zelf. DHA draagt bij tot de instandhouding van de normale hersenfunctie.1 De inname van DHA is goed voor het gezichtsvermogen.1 EPA en DHA dragen bij tot de normale werking van het hart.2 Dat zijn de wettelijk goedgekeurde gezondheidsclaims voor deze vetzuren, en Omega+ levert er ruim de hoeveelheid van die daarvoor nodig is. Het zijn dus geen beloftes die ik verzin, maar de vastgestelde rollen van EPA en DHA in je lichaam. Hoe je Omega+ praktisch inzet Twee softgels per dag, bij voorkeur bij een maaltijd met wat vet erin, want dan neemt je lichaam de vetzuren het prettigst op. Bij je lunch of avondeten dus, niet op een lege maag. Kinderen vanaf zes jaar kunnen met één softgel per dag toe. Wie liever geen capsule doorslikt, kan de softgel openprikken en de olie door wat koude voeding mengen. Gebruik je bloedverdunners, overleg dan even met je arts voordat je met visolie begint. En zoals bij alles geldt: een aanvulling is een aanvulling. Ze komt bovenop een voeding die al zo goed mogelijk klopt, niet in de plaats daarvan. Zie Omega+ dus als de stok achter de deur voor je omega-3, voor al die weken waarin twee keer vette vis er gewoon niet van komt. Een aantekening voor de zwangerschap Nog iets wat het noemen waard is. Omega+ is het enige product in de ScKIN lijn dat ook wordt aanbevolen tijdens zwangerschap en borstvoeding. Dat heeft met DHA te maken. De inname van DHA door de moeder draagt bij tot de normale ontwikkeling van de hersenen bij de foetus en bij zuigelingen die borstvoeding krijgen.3 Voor wie zwanger is of het wil worden, is dat een fijne bijkomstigheid. Hoe ik het zelf zie Als je één ding uit deze reeks meeneemt, laat het dan dit zijn: je hele lichaam werkt met de vetten die jij het geeft, en de essentiële daarvan moeten uit je voeding komen. Zorg dus eerst voor die basis met gevarieerd eten, gezonde vetten en waar het kan wat vaker vette vis. En lukt dat vis-deel niet, dan is Omega+ een zuivere bron van omega-3 om op terug te vallen. Geef het bovendien tijd. Je lichaam werkt in weken, niet in dagen. Kies een paar dingen uit deze artikelen, houd ze een aantal weken vol, en kijk dan pas terug. Dat is minder spannend dan een snelle oplossing, maar het is wel hoe het werkt. Bekijk Omega+ 1 DHA draagt bij tot de instandhouding van de normale hersenfunctie, en de inname van DHA is goed voor het gezichtsvermogen. Gunstig effect bij een dagelijkse inname van 250 mg DHA. Omega+ levert 750 mg DHA per dagdosering. 2 EPA en DHA dragen bij tot de normale werking van het hart. Gunstig effect bij een dagelijkse inname van 250 mg EPA en DHA. Omega+ levert 1750 mg EPA en DHA per dagdosering. 3 De inname van DHA door de moeder draagt bij tot de normale ontwikkeling van de hersenen bij de foetus en bij zuigelingen die borstvoeding krijgen, en tot een goede ontwikkeling van de ogen van de foetus en bij zuigelingen die borstvoeding krijgen. Voedingssupplementen zijn geen vervanging van een gevarieerde voeding. Raadpleeg bij ziekte of medicijngebruik altijd een deskundige. Lees ook De vergeten oorzaak van droge huid Wat kun je zélf doen bij een droge huid? Praktische tips Wat er van binnenuit meespeelt bij een droge huid
Learn more
Wat er van binnenuit meespeelt bij een droge huid
◷ 6 min leestijd In de eerste twee artikelen keken we naar wat een droge huid is en wat je er praktisch aan kunt doen. Nu gaan we een laag dieper, naar het waaróm. Want als je begrijpt hoe je huid van binnenuit is opgebouwd, wordt het een stuk logischer waarom die gezonde vetten en die variatie op je bord er zo toe doen. En dan houd je het ook makkelijker vol. Je huid is een levend orgaan, geen laagje We denken bij de huid vaak aan de buitenkant, aan hoe iets eruitziet. Maar je huid is je grootste orgaan, en ze is de hele dag bezig. Ze houdt vocht binnen, houdt ongewenste dingen buiten, regelt je temperatuur en vernieuwt zichzelf voortdurend. Die vernieuwing kost bouwmateriaal, en dat materiaal komt uit wat je eet en drinkt. Een volledige vernieuwingscyclus van je opperhuid duurt al gauw een aantal weken. Dat is meteen de reden dat je van een verandering in je voeding niet na twee dagen iets ziet, maar wel na een aantal weken. Je bouwt letterlijk aan de huid van volgende maand. Elke cel heeft een wand van vet Ik noemde het in het eerste artikel al kort, en het is zo belangrijk dat ik er hier dieper op inga. Elke cel in je lichaam is omgeven door een wand, en die wand is opgebouwd uit vetten. Je moet je dat voorstellen als een soepel, buigzaam vlies dat bepaalt wat er de cel in en uit gaat. Voedingsstoffen naar binnen, afvalstoffen naar buiten. En hier komt iets moois: waar die celwanden van gemaakt worden, hangt deels af van welke vetten jíj eet. Eet je vooral verzadigde en bewerkte vetten, dan bouwt je lichaam daar zijn celwanden mee. Eet je ook gezonde, onverzadigde vetten, dan komen die er ook in terug, en dan blijft dat vlies soepeler. Voor je huidcellen betekent een soepele celwand dat vocht en voedingsstoffen beter op hun plek komen. Dat is precies waarom ik bij een droge huid altijd naar de vetten in iemands voeding kijk. Niet als los trucje, maar omdat het het basismateriaal is waar je huid mee werkt. De essentiële vetzuren, en waarom ze uit voeding moeten komen Van de vetten die je nodig hebt, kan je lichaam de meeste zelf maken. Maar een aantal niet, en dat zijn de essentiële vetzuren. Je lichaam kan ze niet uit andere stoffen opbouwen, dus de enige manier om er aan te komen is via je voeding. De bekendste essentiële vetzuren zijn de omega-3 vetzuren. Binnen die groep zijn er twee die er in het lichaam echt toe doen: EPA en DHA. Die zitten vooral in vette vis. Er bestaat ook een plantaardige omega-3 in bijvoorbeeld lijnzaad en walnoten, maar je lichaam moet die eerst omzetten naar EPA en DHA, en dat gaat maar mondjesmaat. Daarom is vette vis zo'n directe bron. In het laatste artikel ga ik hier verder op in en laat ik zien waar je die vetzuren praktisch vandaan haalt. Meer bouwstoffen die meedoen Vetten zijn het hoofdverhaal, maar je huid werkt met een heel team aan voedingsstoffen. Ik licht er een paar uit die er specifiek toe doen. Vitamine A speelt een rol bij de opbouw, het herstel en het normaal functioneren van de huid. Je haalt het uit oranje en donkergroene groenten, en uit lever en ei. Zink is samen met vitamine A een van de belangrijkste voedingsstoffen als het om de huid gaat, en speelt een rol bij opbouw en herstel. Het zit in noten, zaden, vlees en peulvruchten. Vitamine C speelt een rol bij de aanmaak van collageen, het eiwit dat je huid stevigheid geeft. Denk aan paprika, kiwi en citrusfruit. Wat opvalt: deze stoffen komen uit heel verschillende hoeken van je voeding. Eén product dekt dat nooit. Juist daarom is gevarieerd en kleurrijk eten geen modewoord, maar heel praktisch. De verhouding tussen je vetten telt ook Nog iets wat binnen mijn vak veel aandacht krijgt: het gaat niet alleen om hoeveel gezonde vetten je binnenkrijgt, maar ook om de verhouding ertussen. In een gemiddeld westers voedingspatroon zit veel van het ene type onverzadigd vet, uit bijvoorbeeld zonnebloemolie en veel bewerkte producten, en juist weinig omega-3. Die twee soorten gebruiken in je lichaam deels dezelfde routes, dus als het ene volop aanwezig is, komt het andere er minder makkelijk tussen. Praktisch betekent dat vooral dit: het helpt niet alleen om meer omega-3 toe te voegen, maar ook om wat zuiniger te zijn met sterk bewerkte plantaardige oliën en kant-en-klaar voedsel. Zo geef je die waardevolle omega-3 wat meer ruimte. Je hoeft daar niet streng in te zijn, bewustzijn is al de halve winst. Wat er nog meer meespeelt Je voeding is de basis, maar ze staat niet los van de rest. Een paar dingen die ik in de praktijk vaak terugzie bij een droge huid. De seizoenen. In de winter, met de verwarming aan en koude wind buiten, is een huid bijna altijd droger dan in de zomer. Dat is normaal, en het helpt om je verzorging en je voeding daar een beetje op mee te laten bewegen. Je hormonen en je cyclus. Bij veel vrouwen loopt de huid mee met de maand en met de jaren. Rond de overgang bijvoorbeeld verandert de huid vaak van karakter en wordt ze droger. Dat is een natuurlijk proces, en het is fijn om te weten dat het erbij hoort. Rust en herstel. Je huid herstelt vooral 's nachts. Slaap je structureel kort of onrustig, dan krijgt dat herstel minder ruimte. Dat zie je niet na één nacht, maar wel over de weken. Alles hangt samen Als je alleen naar je huid kijkt, mis je de helft. Als je alleen naar je voeding kijkt, ook. De kracht zit in de combinatie: je huid van buiten rustig en rijk verzorgen, je leefstijl zo inrichten dat je lichaam ruimte krijgt om te herstellen, en van binnenuit zorgen voor de juiste bouwstoffen, met die gezonde vetten voorop. In het laatste artikel maak ik dat laatste stuk concreet. Ik zoom in op de essentiële vetzuren, waarom bijna niemand er genoeg van binnenkrijgt, en waar je ze vandaan haalt. Lees ook De vergeten oorzaak van droge huid Wat kun je zélf doen bij een droge huid? Praktische tips Essentiële vetzuren en waar je ze vandaan haalt
Learn more
Wat kun je zélf doen bij een droge huid? Praktische tips
◷ 6 min leestijd In het vorige artikel nam ik je mee in waar een droge huid vandaan komt: een beschermlaag die van vet is gemaakt en die uitgeput kan raken, van buitenaf én van binnenuit. Nu het praktische deel, want daar heb je op de korte termijn het meest aan. Hieronder loop ik langs de dingen die in mijn ervaring het meeste verschil maken. Je hoeft ze echt niet allemaal tegelijk te doen. Kies er twee of drie en houd die een paar weken vol. Aan de buitenkant 1. Douche korter, en niet te heet Ik weet het, een hete douche op een koude ochtend is heerlijk. Maar warm water spoelt precies die beschermende vetten van je huid. Zet de kraan een graadje koeler, houd het wat korter, en dep je huid daarna droog in plaats van te wrijven. Zo laat je een deel van die vetlaag gewoon zitten. 2. Reinig mild Schuimende reinigers die je gezicht piepschoon maken, halen vaak te veel weg. Kies een milde, verzorgende reiniging en boen niet. Voor veel mensen met een droge huid is 's avonds reinigen genoeg en 's ochtends alleen lauw water al prima. 3. Smeer op een vochtige huid Dit is een van de makkelijkste tips die echt iets doet. Breng je crème of olie aan als je huid nog een beetje vochtig is, meteen na het douchen of wassen. Dan sluit je het aanwezige vocht als het ware in. Wacht je tot je helemaal droog bent, dan is een deel van dat vocht al verdampt en heeft je crème minder om vast te houden. 4. Kies verzorging die de vetlaag aanvult Zoek naar producten met vetachtige bestanddelen die je beschermlaag opbouwen, zoals ceramiden en plantaardige oliën. Die vullen als het ware de specie tussen je huidcellen aan. Rijk hoeft niet duur te zijn, het gaat om wat erin zit. 5. Zet de luchtvochtigheid in huis omhoog Zodra de verwarming aangaat, wordt de lucht in huis droog, en je huid geeft dan vocht af aan die droge lucht. Een bak water op de verwarming, wat meer planten, of een luchtbevochtiger in je slaapkamer kan al schelen. Je merkt het vaak het eerst 's ochtends aan hoe je huid aanvoelt. 6. Bescherm tegen wind en kou Koude wind en het heen en weer gaan tussen buiten en de warme binnenlucht vragen veel van je huid. Een beschermende crème voordat je naar buiten gaat, en een sjaal over je wangen bij echt guur weer, doen meer dan je zou denken. Op je bord 7. Eet elke dag gezonde vetten Dit is misschien wel de belangrijkste van dit rijtje, en tegelijk de meest vergeten. Je beschermlaag en je celwanden zijn van vet gemaakt, dus geef je lichaam dat bouwmateriaal. Denk aan avocado, walnoten, lijnzaad, olijfolie, en een paar keer per week vette vis zoals zalm, makreel of sardines. Een handvol noten bij je ontbijt of een halve avocado door je lunch is zo gebeurd. En kies je een keer voor vis, ga dan voor de vette soorten, want in magere vis zoals kabeljauw zit veel minder van die waardevolle vetzuren. Een blik sardines op een cracker is een van de makkelijkste manieren om er wat van binnen te krijgen. 8. Let op de essentiële vetzuren Een aantal van die vetten kan je lichaam niet zelf maken, de essentiële vetzuren. Die moet je echt uit voeding halen. De omega-3 vetzuren zijn daar de bekendste van, en die zitten vooral in vette vis, en in kleinere hoeveelheden in lijnzaad en walnoten. Eet je zelden vis, dan is dit een hoek van je voeding om eens bewust naar te kijken. In het laatste artikel van deze reeks ga ik daar verder op in. 9. Eet kleurrijk en gevarieerd Je huid gebruikt meer dan alleen vet om zich te vernieuwen. Vitamine A zit in oranje en donkergroene groenten zoals wortel, zoete aardappel en spinazie. Vitamine C in paprika, kiwi en citrusfruit. Zink in noten, zaden, vlees en peulvruchten. Door bewust op kleur te letten bij je groenten krijg je die vanzelf breder binnen, zonder dat je met lijstjes hoeft te werken. 10. Drink verspreid over de dag Vocht van binnenuit helpt, maar je huid staat wel achteraan in de rij bij de verdeling ervan. Een fles water op je bureau en een glas bij elke maaltijd is een simpele basis. Je hoeft het niet te overdrijven, gelijkmatig over de dag werkt beter dan in één keer veel. 11. Wissel niet te vaak van producten Als je huid droog is, is de verleiding groot om steeds iets nieuws te proberen. Toch is rust in je routine juist fijn voor een droge huid. Geef een product een aantal weken de tijd voordat je oordeelt, en verander niet alles tegelijk. Zo weet je ook veel beter waar je huid wel of niet blij van wordt. 12. Vergeet je lippen, handen en ellebogen niet De plekken die als eerste droog aanvoelen, zijn vaak je lippen, je handen en je ellebogen. Daar is de huid dun of krijgt ze veel te verduren. Een verzorgende balsem binnen handbereik, en je handen insmeren na elke keer wassen, scheelt echt. Klein gebaar, groot verschil door de dag heen. En verder: rust en geduld Twee dingen die vaak worden onderschat. Je huid vernieuwt zich in een cyclus van een aantal weken, dus geef nieuwe gewoontes echt de tijd voordat je conclusies trekt. En let op je slaap en je spanning, want een lichaam dat in de hoogste versnelling staat, houdt minder ruimte over voor herstel. Dat merk je uiteindelijk ook aan je huid. Je hoeft daar geen uur per dag voor vrij te maken, regelmaat werkt beter dan lengte. Rond dezelfde tijd naar bed, en ergens in je dag een moment waarop je echt even niks doet. Hoe je dit volhoudt Kies twee of drie punten uit dit lijstje en houd die vier weken vol voordat je iets nieuws toevoegt. Ga je alles tegelijk veranderen, dan weet je achteraf niet wat het verschil maakte. In het volgende artikel duik ik dieper in het waaróm: hoe je huid van binnenuit is opgebouwd, en waarom juist die vetten zo'n grote rol spelen. Lees ook De vergeten oorzaak van droge huid Wat er van binnenuit meespeelt bij een droge huid Essentiële vetzuren en waar je ze vandaan haalt
Learn more
De vergeten oorzaak van droge huid
◷ 6 min leestijd Nou, je kent dat gevoel vast wel. Je huid trekt, voelt strak aan na het douchen, en op sommige plekken schilfert ze een beetje. Dus je smeert. En je smeert nog eens. Een rijkere crème, een olie erover, misschien een serum erbij. Het helpt even, en dan is dat trekkerige gevoel gewoon weer terug. Best frustrerend, want aan de buitenkant doe je eigenlijk alles goed. Wat ik vanuit mijn achtergrond in de orthomoleculaire geneeskunde zo interessant vind aan een droge huid, is dat het antwoord vaak niet in die volgende crème zit. Er is namelijk een kant van het verhaal die bijna altijd wordt overgeslagen, en dat is de kant van binnenuit. In dit eerste artikel neem ik je daarin mee, zodat je snapt waaróm je huid soms zo droog blijft, wat je er ook op smeert. Wat een droge huid eigenlijk is Laten we bij het begin beginnen. Een droge huid is een huid die haar vocht niet goed vasthoudt. Het gaat er dus niet zozeer om dat er te weinig vet óp je huid zit, maar dat het vocht ín je huid te makkelijk ontsnapt. En zodra dat vocht verdampt, voelt je huid strak, ziet ze er dof uit en kan ze gaan schilferen. Dat vasthouden van vocht is het werk van je buitenste huidlaag. En om te snappen waarom die laag dat soms niet meer goed doet, helpt een beeld dat ik graag gebruik. Je huid heeft een muurtje, en de specie is van vet gemaakt Je moet je die buitenste laag voorstellen als een muurtje van bakstenen. De huidcellen zijn de stenen, en daartussen zit specie die alles bij elkaar houdt. Die specie bestaat uit vetten. Zolang dat muurtje netjes dicht zit, houdt je huid haar vocht binnen en blijft er van buitenaf weinig ongewenst binnenkomen. Wordt die specie dunner, dan gebeuren er twee dingen tegelijk. Je huid verliest sneller vocht, waardoor ze droog en strak aanvoelt. En prikkels van buiten komen makkelijker binnen, waardoor je huid gevoeliger reageert dan je gewend bent. Precies dat schrale, trekkerige gevoel dus. Belangrijk om te onthouden: die specie is van vet gemaakt. Dat maakt vetten geen bijzaak voor je huid, maar juist het bouwmateriaal van haar beschermlaag. Onthou dat, want daar komen we straks op terug. Wat die vetlaag dunner maakt aan de buitenkant Een groot deel van wat je huid uitdroogt is heel alledaags, en gebeurt aan de buitenkant. Een paar bekende: Te heet en te lang douchen of baden. Warm water spoelt precies die beschermende vetten weg. Droge binnenlucht. Zodra de verwarming aangaat in het najaar, daalt de luchtvochtigheid in huis, en je huid geeft dan sneller vocht af aan die droge lucht. Koude wind buiten, en het heen en weer gaan tussen koud en warm. Te vaak of te stevig reinigen, met schuimende producten die ontvetten. Aan deze dingen kun je zelf een hoop doen, en in het volgende artikel loop ik ze praktisch met je langs. Maar ze zijn maar de helft van het verhaal. De vergeten kant: je huid wordt ook van binnenuit opgebouwd Hier komt het deel dat vaak wordt overgeslagen. Die vetten in je beschermlaag komen niet alleen uit een crème. Je lichaam maakt en onderhoudt die laag zelf, en daar heeft het bouwstoffen voor nodig die uit je voeding komen. Sterker nog, niet alleen de specie tussen je huidcellen bestaat uit vet, ook de wand van elke cel zelf is opgebouwd uit vetten. Je moet je zo'n celwand voorstellen als een soepel vlies dat bepaalt wat er de cel in en uit mag. Hoe soepeler dat vlies, hoe beter je cellen hun werk doen, en dat geldt net zo goed voor je huidcellen. En nu het stuk waar het echt om draait. Sommige van die vetten kan je lichaam prima zelf maken. Maar een aantal kan het niet zelf aanmaken, en die noemen we daarom essentiële vetzuren. Essentieel betekent hier heel letterlijk: je moet ze binnenkrijgen via wat je eet, want je lichaam kan ze niet uit iets anders opbouwen. Krijg je er in een drukke periode weinig van binnen, dan heeft je lichaam simpelweg minder om die soepele celwanden en die beschermende vetlaag mee te onderhouden. Meer dan alleen vet Vetten zijn het hoofdverhaal bij een droge huid, maar ze staan niet alleen. Je huid vernieuwt zich continu, en daar zijn meer bouwstoffen bij betrokken. Vitamine A en zink spelen bijvoorbeeld allebei een rol bij de opbouw en het herstel van de huid. En vitamine C speelt een rol bij de aanmaak van collageen, het stevige eiwit dat je huid structuur geeft. Ik noem ze hier alvast, zodat je ziet dat het om een samenspel gaat. In het derde artikel ga ik daar dieper op in. Een mooi voorbeeld dat ik vaak geef is de avocado. Daar zit niet alleen een gezonde vetsoort in, maar ook een stof die je lichaam helpt bij het maken van een eiwit dat vocht vasthoudt in je hoornlaag. Een avocado is dus zo'n typisch geval van voeding die je huid van binnenuit iets te bieden heeft. Waarom deze kant zo vaak wordt overgeslagen Eigenlijk best logisch dat we die binnenkant vergeten. De hele wereld om ons heen wijst naar de buitenkant: naar de volgende crème, het volgende serum, de volgende behandeling. En verzorging dóet ook iets, laat daar geen twijfel over bestaan. Maar het is de helft. Als je alleen aan de buitenkant blijft aanvullen terwijl je lichaam van binnenuit weinig materiaal heeft om mee te werken, blijf je dweilen. Juist de combinatie van buiten én binnen geeft je huid de rust die ze zoekt. Wat dit betekent voor jou De belangrijkste boodschap van dit eerste artikel: als je huid droog blijft terwijl je van buiten alles al probeert, kijk dan ook eens naar de binnenkant. Je beschermlaag is van vet gemaakt, je celwanden zijn van vet gemaakt, en een deel van die vetten moet uit je voeding komen omdat je lichaam ze niet zelf aanmaakt. Dat is de vergeten oorzaak waar de titel op doelt. Het fijne is dat je aan beide kanten iets kunt doen, en vaak met kleinere stappen dan je denkt. In het volgende artikel begin ik met het praktische deel: wat je vanaf vandaag anders kunt doen, aan de buitenkant én op je bord. Lees ook Wat kun je zélf doen bij een droge huid? Praktische tips Wat er van binnenuit meespeelt bij een droge huid Essentiële vetzuren en waar je ze vandaan haalt
Learn more
