ScKIN Journal
Wat je lichaam je probeert te vertellen bij energiegebrek
◷ 6 min leestijd Nou, je kent dat vast wel. Je hebt eigenlijk best goed geslapen, je hebt niet eens zo'n gekke week, en toch zak je rond een uur of drie 's middags gewoon weg. Alsof iemand de stekker eruit trekt. Of je begint de dag al met het gevoel dat je een berg moet beklimmen voordat je überhaupt op gang komt. En het gekke is: het gaat vaak niet weg met nog een keer uitslapen. Best frustrerend, want je doet je best en je snapt niet waar het vandaan komt. Vanuit mijn achtergrond in de orthomoleculaire geneeskunde en de kPNI vind ik energie een van de meest interessante onderwerpen die er zijn. Want energie is veel meer dan de vraag of je genoeg slaapt. Het is eigenlijk een verhaal over wat er in je cellen gebeurt. En als je dat een beetje begrijpt, ga je de signalen van je lichaam ineens heel anders lezen. Daar wil ik je in dit artikel in meenemen. Moe en toch aan staan Een van de dingen die ik in mijn werk het vaakst terughoor, is dit: "Ik ben doodmoe, maar ik kom niet tot rust." Je bent op, maar je hoofd blijft draaien. Je ploft op de bank en toch voel je een soort onrust onder je vel. Dat klinkt tegenstrijdig, en toch is het heel logisch als je weet wat er onder zit. Het laat namelijk zien dat vermoeidheid niet altijd betekent dat je lichaam rustig is. Je kunt tegelijk leeg zijn én overprikkeld, en dat is precies dat vervelende "moe maar aan"-gevoel. Ik vind het belangrijk om dat te benoemen, omdat veel mensen denken dat ze gewoon meer moeten rusten. Rust is fijn, maar als je lichaam ondertussen aan blijft staan, dan vult die rust je accu niet zo goed als je zou hopen. En dan sta je de volgende ochtend weer met datzelfde lege gevoel op. Gewoon moe, of iets anders? Even een belangrijk onderscheid, want niet alle vermoeidheid is hetzelfde. Er is de moeheid na een dag flink doorwerken of een stevige training. Die is heerlijk, want je gaat liggen en je slaapt als een roos, en de volgende ochtend ben je weer de oude. Dat is je lichaam dat gezond op en neer beweegt, en daar hoef je niets mee. Waar het over gaat in dit artikel, is die andere soort. De vermoeidheid die blijft hangen. Die er 's ochtends al is voordat je iets hebt gedaan, die niet meebeweegt met je slaap, en die je soms juist het meest voelt op momenten dat je zou verwachten dat je fit bent. Vaak gaat het samen met een kort lontje, moeite met concentreren, of dat je overal net iets sneller op reageert dan je gewend bent. Als je dat herkent, dan is het de moeite waard om verder te kijken dan alleen je nachtrust. Energie zit niet in je eten, energie moet eruit Hier komt het stukje dat wat mij betreft alles verandert. We denken vaak dat energie rechtstreeks uit ons eten komt: je eet iets, en hup, daar is de energie. Maar zo werkt het niet helemaal. Je haalt de bouwstoffen uit je voeding, dat klopt, maar je lichaam moet daar zelf nog energie van maken. En dat maken gebeurt op de kleinste plek die je je kunt voorstellen: in je cellen. In bijna al je cellen zitten kleine energiefabriekjes. In de wetenschap heten die mitochondriën, maar ik noem ze graag gewoon je energiefabriekjes, want dat is precies wat ze doen. Ze pakken de brandstof uit je voeding, dus glucose, vetten en eiwitten, en zetten die om in een soort oplaadbare accu die je lichaam kan gebruiken. De hele dag door wordt er in die fabriekjes energie gemaakt en weer verbruikt, voor alles: denken, bewegen, herstellen, je hart dat klopt, je huid die zich vernieuwt. En dat betekent iets belangrijks. Als je moe bent, ligt het niet altijd aan hoevéél je eet of slaapt. Het kan ook liggen aan hoe goed die fabriekjes hun werk kunnen doen. En daar hebben ze hulp bij nodig. De meewerkers die je nergens ziet Die energiefabriekjes draaien namelijk niet zomaar vanzelf. Ze hebben een hele set aan hulpstoffen nodig om hun werk te doen. In mijn vak noemen we die cofactoren, maar je mag ze gerust de meewerkers noemen. Het zijn vitamines en mineralen die meedraaien in het proces, een beetje als de mensen aan een lopende band die elk hun eigen handeling doen. Valt er ergens eentje weg, dan stokt de hele band, hoe veel grondstof je er ook in stopt. Een paar van die meewerkers spelen juist bij energie een grote rol. Magnesium is daar een van, en die komt in deze reeks nog vaak terug, omdat het bij het vrijmaken van energie een sleutelrol heeft. Ook een aantal B-vitamines draait mee in de omzetting van voeding naar bruikbare energie. Ze zijn geen wondermiddel, ze zijn gewoon onderdeel van het gereedschap waarmee je lichaam werkt. En dat gereedschap haal je uit je voeding. Waarom drukke periodes zoveel vragen Wat ik in de praktijk steeds terugzie, is dat vermoeidheid vaak opspeelt in precies die periodes waarin je het al druk hebt. En dat is geen toeval. Als je langere tijd in een hoge versnelling staat, vraagt je lichaam meer van diezelfde meewerkers. Stress, veel koffie, veel suiker, weinig groente: het zijn allemaal dingen die maken dat je meer verbruikt dan je binnenkrijgt. Je voorraad staat dan onder druk, terwijl je juist méér nodig hebt. Dat is denk ik de belangrijkste boodschap van dit eerste artikel. Vermoeidheid is geen teken dat er iets mis is met je wilskracht of je discipline. Het is je lichaam dat een signaal geeft dat er ergens in het proces iets vraagt om aandacht. En het fijne is: aan een heleboel van die dingen kun je zelf iets doen. Wat dit betekent voor jou Als je moe bent, kijk dan niet alleen naar je slaap. Slaap is belangrijk, echt waar, maar het is maar één stuk van het verhaal. De andere stukken zitten in hoe je eet, hoe je met spanning omgaat, en of je lichaam de meewerkers binnenkrijgt die het nodig heeft om energie te maken en weer los te laten. In het volgende artikel loop ik met je langs de praktische dingen die in mijn ervaring het meeste verschil maken. Gewoon concrete stappen die je vandaag al kunt zetten, zonder dat je je hele leven hoeft om te gooien. En daarna gaan we nog een laag dieper, naar wat er nou eigenlijk in die energiefabriekjes gebeurt. Want als je dat eenmaal snapt, wordt alles logisch. Lees ook Wat kun je zélf doen bij energiegebrek? Praktische tips vanuit kPNI De diepere laag achter energiegebrek volgens kPNI Wat je van binnenuit kunt doen voor meer energie
Learn more
Wat kun je zélf doen bij energiegebrek? Praktische tips vanuit kPNI
◷ 6 min leestijd In het vorige artikel nam ik je mee in wat energie eigenlijk is: geen kwestie van alleen genoeg slaap, maar van kleine energiefabriekjes in je cellen die met de juiste meewerkers hun werk kunnen doen. Nu het praktische deel, want daar heb je uiteindelijk het meeste aan. Hieronder loop ik langs de dingen die in mijn ervaring het meeste verschil maken bij aanhoudende vermoeidheid. Je hoeft ze niet allemaal tegelijk te doen. Kies er twee of drie en houd die een paar weken vol. 1. Begin je dag met eiwit in plaats van alleen snelle koolhydraten Heel veel mensen starten met alleen iets zoets: een cracker met jam, een schaaltje ontbijtgranen, een glas sap. Je bloedsuiker schiet dan omhoog en zakt daarna net zo hard weer weg, en die dip voel je vaak rond een uur of elf. Combineer je koolhydraten met wat eiwit en goede vetten, dan blijft je energie veel gelijkmatiger. Denk aan yoghurt met noten, een ei bij je brood, of havermout met wat zaden erdoor. Zo geef je je energiefabriekjes een stabielere aanvoer om mee te werken. 2. Houd je bloedsuiker rustig door de dag Datzelfde principe geldt de hele dag. Pieken en dalen in je bloedsuiker kosten energie en geven dat achtbaan-gevoel waarbij je steeds weer even inzakt. Probeer bij elke maaltijd en tussendoortje iets van eiwit of vet te combineren met je koolhydraten. Een appel met een handje walnoten houdt je langer op de been dan een appel alleen. Het is een kleine gewoonte die verrassend veel doet. 3. Eet gevarieerd en kleurrijk, juist groene groente Je energiefabriekjes hebben een breed pakket aan vitamines en mineralen nodig. Hoe gevarieerder je eet, hoe breder dat aanbod. Let eens bewust op kleur bij je groenten, en geef groene bladgroente daarbij een vaste plek. Spinazie, boerenkool, snijbiet: juist die donkergroene bladeren zijn van nature een goede bron van magnesium, een van de belangrijkste meewerkers bij energie. Ook noten, zaden, peulvruchten en een stukje pure chocolade leveren magnesium. Zo krijg je het gewoon via je bord binnen. 4. Wees eerlijk over koffie en suiker Koffie voelt als energie, maar het is eigenlijk geleend. Je leent van later, en dat moet je terugbetalen, meestal precies op het moment dat je het niet kunt gebruiken. Ik zeg niet dat je moet stoppen, maar kijk eens naar je timing. Een kop koffie op een lege maag vroeg in de ochtend werkt vaak averechts. En suiker en alcohol maken dat je lichaam meer van je meewerkers verbruikt, waaronder magnesium. Wat minder van beide geeft je systeem letterlijk meer om mee te werken. 5. Kom in beweging, ook al voelt het tegenstrijdig Als je moe bent, is bewegen het laatste waar je zin in hebt. Toch zetten je energiefabriekjes juist door beweging een tandje bij. Je hoeft niet naar de sportschool. Een stevige wandeling van twintig minuten, een stukje fietsen, de trap in plaats van de lift. Beweging vraagt even iets van je, maar geeft daarna meer terug dan het kost. Begin klein en bouw rustig op. 6. Pak daglicht in de ochtend Je energie loopt mee met een ritme, en daglicht is daarvoor het belangrijkste startsein. Ga in de ochtend even naar buiten, ook als het bewolkt is. Dat zet je interne klok goed, en die klok bepaalt mede wanneer je je fit voelt en wanneer je afbouwt richting de avond. Tien minuten buiten met je koffie doet meer dan je denkt. 7. Geef je zenuwstelsel echt even rust Dit is die "moe maar aan"-stand van het vorige artikel. Als je de hele dag in de hoogste versnelling staat, blijft je systeem aan, ook als je lichaam op is. Bouw daarom bewust een paar rustmomenten in waarop je echt niets doet. Geen telefoon, geen scherm. Een paar minuten rustig ademhalen, even uit het raam staren, een korte wandeling zonder oordopjes. Het gaat niet om de lengte, maar om de regelmaat. Je leert je systeem zo weer dat het ook uit mag. 8. Drink genoeg, verspreid over de dag Zelfs een beetje uitdroging voel je terug in je energie en je concentratie. Zet een fles water op je bureau en drink een glas bij elke maaltijd. Zo simpel, en het is een van de makkelijkste basisdingen die er zijn. Wacht niet tot je dorst hebt, want dan ben je eigenlijk al te laat. 9. Bewaak je avond Ik zeg bewust niet "slaap beter", want dat is nou juist zo lastig als je hoofd aan staat. Maar je kunt wel je avond rustiger maken. Dim je licht op tijd, leg je telefoon een half uur voor het slapen weg, en probeer rond dezelfde tijd naar bed te gaan, ook in het weekend. Je geeft je lichaam dan de ruimte om af te schakelen, en dat is precies waar herstel begint. 10. Denk in weken, niet in dagen Dit is misschien wel de belangrijkste. Je energie herstelt zich niet in één nacht en ook niet in twee dagen. Je lichaam heeft tijd nodig om weer op te bouwen wat er is verbruikt. Kies daarom een paar punten uit dit lijstje, houd ze een aantal weken vol, en kijk dan pas terug. Ga je alles tegelijk veranderen, dan weet je achteraf niet wat het verschil maakte, en haak je sneller af. Een woord over magnesiumrijke voeding Omdat magnesium in deze reeks zo'n grote rol speelt, geef ik je graag even mee waar je het van nature in vindt, zodat je er bewuster naar kunt grijpen. Denk aan donkergroene bladgroente zoals spinazie en boerenkool, aan noten en zaden zoals amandelen en pompoenpitten, aan peulvruchten zoals kikkererwten en linzen, en aan een stukje pure chocolade met een hoog cacaogehalte. Volkoren producten leveren ook een deel. Het aardige is dat dit precies de dingen zijn die in een gevarieerd, kleurrijk eetpatroon vanzelf voorbijkomen. Je hoeft er geen lijstjes voor bij te houden, gewoon vaker naar die groene groente en die handvol noten grijpen doet al veel. Houd er wel rekening mee dat veel koffie, suiker en alcohol maken dat je lichaam er sneller doorheen gaat, dus daar valt aan de andere kant ook winst te halen. Hoe je dit volhoudt Begin klein. Pak morgen bijvoorbeeld het ontbijt en het ochtenddaglicht, en laat de rest nog even. Als dat een gewoonte is geworden, voeg je iets toe. Zo bouw je rustig een basis op die blijft, in plaats van een strak plan dat je na een week alweer loslaat. In het volgende artikel duiken we de diepte in. Ik laat je zien wat er nou echt in die energiefabriekjes gebeurt, en waarom magnesium daarbij zo'n sleutelrol speelt. Als je dat eenmaal begrijpt, snap je ook waarom een aantal van deze tips zo goed werkt. Lees ook Wat je lichaam je probeert te vertellen bij energiegebrek De diepere laag achter energiegebrek volgens kPNI Wat je van binnenuit kunt doen voor meer energie
Learn more
De diepere laag achter energiegebrek volgens kPNI
◷ 6 min leestijd In de eerste twee artikelen keken we naar wat energiegebrek is en wat je er praktisch aan kunt doen. Nu gaan we een laag dieper, naar wat er nou eigenlijk in je cellen gebeurt. Dit is waar het vak van de kPNI over gaat: niet alleen naar het gevoel kijken, maar naar het proces eronder. En bij energie is dat proces echt fascinerend. Als je het eenmaal snapt, ga je je eigen vermoeidheid met heel andere ogen bekijken. Je accu heet ATP Weet je nog, die energiefabriekjes in je cellen? Wat ze maken, is een stof die ATP heet. Je hoeft die naam niet te onthouden, maar het idee is prachtig: ATP is een soort oplaadbare accu. Je lichaam laadt hem op door brandstof uit je voeding te verbranden, en ontlaadt hem weer op het moment dat er ergens energie nodig is. En dat gebeurt de hele dag door, in een tempo dat je je bijna niet kunt voorstellen. Een volwassen lichaam maakt en verbruikt per dag een enorme hoeveelheid van die accu's, keer op keer opnieuw opgeladen. Bijna al je energie loopt via dit ene systeem. Dus als je 's middags inzakt, dan is dat niet zomaar een vaag gevoel. Er speelt dan iets in hoe goed je die accu's kunt opladen en weer kunt gebruiken. En daar komt de meest onderschatte speler van dit hele verhaal om de hoek kijken. Waarom magnesium de sleutel is Hier wordt het mooi. Die accu, dat ATP, is namelijk niet zomaar bruikbaar. Er is iets nodig om de energie eruit vrij te maken. En laat dat nou net magnesium zijn. In de vakliteratuur staat het heel stellig: ATP heeft magnesium nodig om biologisch actief te worden, en zonder magnesium kan ATP zijn energie niet vrijgeven. Lees die zin nog eens rustig. Je kunt een volle accu hebben, maar zonder magnesium krijg je de energie er simpelweg niet uit. Dat vind ik zo'n belangrijk inzicht, want het verklaart iets wat veel mensen herkennen. Je eet prima, je rust genoeg, en toch voel je je leeg. Het is dan goed mogelijk dat het niet aan de brandstof ligt, maar aan de sleutel die de energie moet vrijmaken. Magnesium is die sleutel. Het is een van de meest onmisbare meewerkers in je hele energiehuishouding, en tegelijk een van de stoffen waar je lichaam er in drukke tijden veel van verbruikt. De meewerker die overal meedraait Magnesium doet trouwens veel meer dan dat. Het draait mee in honderden processen in je lichaam. Het speelt een rol bij je spieren, je zenuwstelsel, je botten, en bij de omzetting van je voeding naar bruikbare energie. Je moet het je voorstellen als een meewerker die overal op de werkvloer even nodig is. Draait die goed mee, dan loopt de hele boel soepeler. En omdat je lichaam magnesium niet zelf aanmaakt, ben je volledig afhankelijk van wat je via je voeding binnenkrijgt. Een van de vormen waarin magnesium voorkomt, is gebonden aan appelzuur, ook wel malaat genoemd. Appelzuur is toevallig een stof die zelf meedraait in de energieproductie in de cel, in wat we de citroenzuurcyclus noemen. Je hoeft de details niet te kennen, maar het geeft mooi aan hoe dicht magnesium tegen dat energieproces aan zit. Moe én gespannen: het andere gezicht van magnesium En dan het stuk dat verklaart waarom je tegelijk moe én opgejaagd kunt zijn. In je hersenen zit een soort poort die bepaalt hoeveel prikkels er doorkomen. Magnesium is de poortwachter van die deur. Zolang er genoeg magnesium is, houdt het die poort netjes dicht tot er echt een prikkel nodig is, en blijf je rustig en helder. Staat je magnesium onder druk, bijvoorbeeld door langdurige spanning, dan blijft die poort te vaak openstaan. Je reageert dan op elk geluid, elke gedachte, elke prikkel. Je staat aan, ook als je op bent. En hier zit een vervelende cirkel in. Stress zorgt ervoor dat je lichaam extra magnesium verbruikt, uit onderzoek blijkt zelfs dat mensen onder spanning er via de urine flink meer van uitscheiden. Dus juist als je het meest nodig hebt, raakt je voorraad sneller op. Minder magnesium betekent een poort die nog vaker openstaat, wat weer meer spanning geeft, wat weer meer magnesium kost. Zo houd je jezelf in die "moe maar aan"-stand vast zonder dat je het doorhebt. Waarom slaap alleen het niet oplost Nu snap je waarschijnlijk ook beter waarom die welgemeende tip "ga eens wat eerder naar bed" soms zo weinig doet. Slaap is de tijd waarin je lichaam opruimt en herstelt, en dat is echt onmisbaar. Maar slaap vult niet automatisch je meewerkers aan. Als je systeem overdag te weinig magnesium heeft om die poort dicht te houden, dan blijf je 's nachts ook makkelijker in een lichte, onrustige stand hangen. En dan word je moe wakker, terwijl je toch de uren hebt gemaakt. Het is een beetje als een telefoon die de hele nacht aan de lader ligt, maar 's ochtends toch niet vol is, omdat er ondertussen van alles blijft draaien op de achtergrond. Daarom kijken we binnen de kPNI verder dan de uren op je wekker. We kijken naar of je lichaam overdag de rust en de bouwstoffen krijgt om 's nachts echt af te schakelen. Die twee dingen, je meewerkers op peil en je systeem dat mag ontladen, versterken elkaar. Zet je op allebei in, dan gaat het balletje de goede kant op rollen. B6, de stille kompaan Naast magnesium is er nog een meewerker die ik hier wil noemen, en dat is vitamine B6. Die draait mee in de omzetting van je voeding naar bruikbare energie en in de werking van je zenuwstelsel. B6 en magnesium werken op verschillende plekken in datzelfde proces, en juist daarom is het fijn als ze allebei goed vertegenwoordigd zijn. Ook B6 haal je uit je voeding, uit dingen als volkoren producten, ei, vis en groente. Waarom je dit samen moet bekijken Als je alleen naar je slaap kijkt, mis je een groot deel van het plaatje. Als je alleen naar je eten kijkt ook. De kracht zit in de samenhang: goede brandstof binnenkrijgen, je systeem de rust geven om af te schakelen, en zorgen dat de meewerkers die de energie vrijmaken en de prikkels temmen ruim aanwezig zijn. Dat is precies hoe we binnen de kPNI naar energie kijken. Niet als een knop die je omzet, maar als een proces dat je van meerdere kanten ondersteunt. In het laatste artikel van deze reeks maak ik het praktisch. Ik laat je zien welke voedingsstoffen een erkende rol spelen bij je energie, en hoe je daar van binnenuit voor kunt zorgen. Lees ook Wat je lichaam je probeert te vertellen bij energiegebrek Wat kun je zélf doen bij energiegebrek? Praktische tips vanuit kPNI Wat je van binnenuit kunt doen voor meer energie
Learn more
Wat je van binnenuit kunt doen voor meer energie
◷ 6 min leestijd In deze reeks keken we naar wat energiegebrek eigenlijk is, wat je er zelf aan kunt doen, en wat er diep in je cellen gebeurt als je energie maakt. In dit laatste artikel breng ik het samen, en gaat het over het stuk van binnenuit: welke voedingsstoffen een erkende rol spelen bij je energie, en hoe je daar praktisch voor zorgt. Even samenvatten: magnesium en B6 Als je de vorige artikelen hebt gelezen, ken je de twee namen die steeds terugkwamen. Magnesium is de sleutel die de energie uit je accu vrijmaakt, en tegelijk de poortwachter die je zenuwstelsel rustig houdt. En vitamine B6 is de stille kompaan die meedraait in de omzetting van je voeding naar bruikbare energie. Twee meewerkers, elk op hun eigen plek in het proces. Dit zijn de twee waar ik het in dit laatste deel over wil hebben, want ze horen bij dit onderwerp thuis. Wat er over deze stoffen bekend is, is netjes vastgesteld, en ik zet het voor je op een rij in gewone taal. Magnesium draagt bij aan een normale energiestofwisseling en helpt energie vrij te maken uit de voeding.1 Magnesium helpt om vermoeidheid en moeheid te verminderen.1 Magnesium ondersteunt de normale werking van het zenuwstelsel en draagt bij aan de geestelijke veerkracht.2 Vitamine B6 draagt bij aan een normale energiestofwisseling en helpt vermoeidheid te verminderen.3 Vitamine B6 draagt bij aan een normale psychologische functie.3 Wat opvalt: het gaat hier niet om wondermiddelen, maar om stoffen die gewoon meedraaien in het dagelijkse werk van je lichaam. En allebei haal je ze in de eerste plaats uit je voeding. Magnesium zit in groene bladgroente, noten, zaden, peulvruchten en pure chocolade. B6 vind je in volkoren producten, ei, vis en groente. Voor wie dit extra kan spelen In mijn werk zie ik dat er periodes en situaties zijn waarin je lichaam gewoon meer van deze meewerkers vraagt. Denk aan drukke tijden waarin je lang op je tenen loopt, aan intensief sporten waarbij je flink zweet, aan veel koffie of suiker, en aan de fase in de maand waarin veel vrouwen merken dat ze sneller opgejaagd of moe zijn. In al die situaties gaat je lichaam sneller door zijn magnesium heen dan normaal. Dat is geen ramp, het is gewoon hoe het werkt, maar het maakt wel dat je in zulke periodes extra baat hebt bij een gevarieerd bord en een brede basis. Herken je jezelf hierin, dan is het slim om er wat bewuster mee bezig te zijn, juist dan. Waarom een brede, goed opneembare basis prettig werkt In de praktijk zie ik dat mensen soms heel gericht op één ding gaan zitten omdat ze daarover iets gelezen hebben. Dat kan zinvol zijn, maar vaker is het handiger om te zorgen voor een brede en goed opneembare basis. Je lichaam werkt namelijk niet met losse stoffen, maar met processen waarin veel meewerkers tegelijk meedraaien. En bij magnesium speelt nog iets extra's: de vorm waarin het aangeboden wordt, bepaalt hoe goed je lichaam het herkent en opneemt. Niet elke vorm is gelijk. Die brede basis leg je in de eerste plaats met je voeding: gevarieerd, kleurrijk, met genoeg groene groente en volkoren producten. Merk je dat dat er in drukke periodes bij inschiet, juist als je meer verbruikt, dan kan een aanvulling praktisch zijn. Triple Magnesium+ van ScKIN Daarvoor hebben we bij ScKIN Triple Magnesium+. Het levert 240 mg magnesium per dagelijkse portie, en wel in drie vormen tegelijk: tauraat, malaat en bisglycinaat. Die drie vormen zorgen samen voor een brede en goed opneembare basis, in plaats van de goedkopere varianten die je lichaam maar moeizaam herkent. Weet je nog dat malaat gebonden is aan appelzuur, de stof die zelf meedraait in de energieproductie in de cel? Zo zit het verhaal uit het vorige artikel er letterlijk in verwerkt. Aangevuld met vitamine B6 in de actieve vorm, precies de tweede meewerker uit dit stuk, in een hoeveelheid die je dagbehoefte dekt. De erkende bijdragen komen van de magnesium en de B6. Zo draagt magnesium bij aan een normale energiestofwisseling en helpt het energie vrij te maken uit de voeding, helpt het om vermoeidheid en moeheid te verminderen, en ondersteunt het de normale werking van je zenuwstelsel.1,2 Vitamine B6 draagt bij aan een normale energiestofwisseling en aan een normale psychologische functie.3 Zie het als een brede basis onder je dag, naast alles wat je met je voeding, je beweging en je rust doet. Geen vervanging van goed eten, wel een manier om je basis breed en goed opneembaar te houden in de periodes waarin dat lastiger lukt. Eén portie per dag, opgelost in water of zo door een smoothie. Wat ik mensen vaak meegeef: bouw het in op een vast moment, dan vergeet je het niet. Sommigen nemen het graag aan het begin van de dag, anderen juist in de namiddag als natuurlijk rustpunt op het moment dat de drukte afneemt. Omdat het een poeder is, kun je makkelijk kiezen wat bij jou past, en het mengt zo door een glas water of een smoothie. Combineer het met de dingen uit de vorige artikelen, dus een ontbijt met eiwit, wat daglicht in de ochtend en een paar echte rustmomenten, en je ondersteunt je energie van meerdere kanten tegelijk. Dat samenspel is precies waar het om draait. Bekijk Triple Magnesium+ Tot slot Als je één ding uit deze reeks meeneemt, laat het dan dit zijn: energie is een proces, geen knop. Je maakt het van binnenuit, met brandstof uit je voeding en met de meewerkers die daar hun werk in doen. Geef het tijd, kies een paar dingen uit deze artikelen, houd ze een aantal weken vol, en kijk dan pas terug. Dat is minder spannend dan een snelle oplossing, maar het is wel hoe het echt werkt. 1 Magnesium draagt bij aan een normale energiestofwisseling, helpt energie vrij te maken uit de voeding en helpt om vermoeidheid en moeheid te verminderen. 2 Magnesium ondersteunt de normale werking van het zenuwstelsel en draagt bij aan de geestelijke veerkracht. 3 Vitamine B6 draagt bij aan een normale energiestofwisseling, helpt vermoeidheid te verminderen en draagt bij aan een normale psychologische functie. Voedingssupplementen zijn geen vervanging van een gevarieerde voeding. Raadpleeg bij ziekte of medicijngebruik altijd een deskundige. Lees ook Wat je lichaam je probeert te vertellen bij energiegebrek Wat kun je zélf doen bij energiegebrek? Praktische tips vanuit kPNI De diepere laag achter energiegebrek volgens kPNI
Learn more
