ScKIN Journal
Hoe futloos haar samenhangt met je immuunsysteem, hormonen en darmen
◷ 6 min leestijd In de eerste twee artikelen keken we naar wat je haar eigenlijk is en wat je er praktisch aan kunt doen. Nu gaan we een laag dieper, naar de samenhang. Want dit is waar het vak van de kPNI over gaat: niet naar losse onderdelen kijken, maar naar hoe systemen met elkaar praten. En je haar praat volop mee, ook al lijkt het aan de buitenkant een op zichzelf staand ding. Je haar als luxe die je lichaam bewaakt Ik noemde het in het eerste artikel al even: je haar staat vrij achteraan in de rij van belangrijkheid. Dat klinkt hard, en toch zit er een mooie logica in. Die haarwortels van je delen zich razendsnel en gebruiken daarvoor een stevige aanvoer van bouwstoffen. Dat is een investering. En je lichaam doet investeringen alleen graag als er verder genoeg ruimte en rust is. Is die ruimte er even niet, bijvoorbeeld omdat er op de achtergrond van alles speelt, dan schroeft je lichaam die investering terug. Niet omdat er iets kapot is, maar omdat het slim met zijn middelen omgaat. Zo bekeken vertelt de staat van je haar je iets over hoeveel ruimte er in de rest van je systeem is. En dat brengt ons bij drie systemen die daar veel invloed op hebben. Je afweer werkt de hele dag door We denken bij ons afweersysteem vaak alleen aan het moment dat we ziek worden. Maar het is de hele dag door bezig met opruimen, herstellen en beoordelen wat er langskomt. Dat kost energie en aandacht. Staat dat systeem een langere tijd onder druk, bijvoorbeeld in een periode van veel spanning of weinig slaap, dan is er domweg minder over voor het luxe werk, en daar hoort het aanmaken van sterk haar bij. Rond de haarwortel speelt bovendien van alles wat met die afweer te maken heeft. Het is een levendig plekje waar je lichaam voortdurend afstemt. Als de algehele balans wat scheef staat, dan merk je dat ook op die plekken die net iets minder urgent zijn. Belangrijk om te zeggen: dit is een normaal proces, geen defect. Je lichaam doet precies wat het hoort te doen. Het kan alleen uit balans raken als de belasting langere tijd hoger is dan het herstel. Hormonen en het ritme van je lichaam Hormonen hebben veel invloed op je haar, en dat merken heel veel vrouwen door de maand en door verschillende levensfasen heen. In de ene fase voelt je haar voller en steviger, in de andere fase juist slapper. Dat is een normaal patroon, en het is fijn om het te herkennen in plaats van er van te schrikken. Eén klier wil ik er speciaal uitlichten, omdat die zo mooi laat zien hoe alles samenhangt: je schildklier. Die klier bepaalt voor een groot deel het tempo van je stofwisseling, en dus ook het tempo waarin je haarwortels hun werk doen. En laat die schildklier juist twee meewerkers heel goed kunnen gebruiken die je uit je voeding haalt: selenium en jodium. Zo zie je hoe een mineraal van je bord, via je schildklier, uiteindelijk meepraat over hoe je haar wordt gemaakt. Ook spanning speelt hierin mee, want je stresshuishouding en je hormonen zijn nauw met elkaar verweven. Dat is een van de redenen dat een drukke, gespannen periode zich juist in je haar kan laten zien. Mijn tip: houd het eens twee of drie maanden bij in een notitie op je telefoon. Niet uitgebreid, gewoon een woord per dag over hoe je haar en je energie aanvoelen. Als je dat naast je maand en je drukke periodes legt, zie je vaak een patroon dat je daarna veel rustiger maakt. Je weet dan namelijk dat een bepaalde fase erbij hoort en vanzelf weer omslaat, in plaats van dat je denkt dat er iets mis is. De verbinding met je spijsvertering En dan het stuk dat binnen de kPNI veel aandacht krijgt: je spijsvertering. Dit is eigenlijk een heerlijk nuchter punt. Je kunt nog zo netjes eten, als je die bouwstoffen niet goed opneemt, dan komen ze alsnog niet aan op de werkplaats. Je vertering is de plek waar je eiwit wordt afgebroken tot losse bouwstenen en waar je mineralen worden opgenomen. Loopt dat proces niet lekker, dan haal je uit hetzelfde bord simpelweg minder. Praktisch betekent dat vooral één ding: rustig en goed eten is net zo belangrijk als wát je eet. Neem de tijd, kauw goed, en zorg voor genoeg vezels uit groente, fruit, peulvruchten en volkoren producten, zodat je hele vertering soepel blijft draaien. Het is geen los advies voor je buik, maar iets wat je hele systeem raakt, tot in je hoofdhuid aan toe. Ik zeg altijd: je bent niet zozeer wat je eet, maar wat je opneemt. Dat klinkt als een klein verschil, en toch verandert het je hele blik. Want het betekent dat aandacht voor je vertering geen luxe is, maar de basis onder al het andere. Eet je op de automatische piloot, snel en gehaast tussen de bedrijven door, dan komt er van dezelfde maaltijd minder bij je haarwortels terecht dan wanneer je even zit, rustig kauwt en je lichaam de kans geeft zijn werk te doen. Zo simpel is het eigenlijk, en tegelijk is het iets wat de meesten van ons met gemak over het hoofd zien. De bouwstoffen die overal meedoen Wat al deze systemen gemeen hebben, is dat ze dezelfde meewerkers gebruiken die ook bij je haar betrokken zijn. Eiwit levert de bouwstenen voor de keratine. Zink draait mee in de celdeling waarmee de draden worden aangemaakt. Selenium werkt mee met je schildklier en dus met het tempo van dat proces. En biotine is zo'n cofactor die op de achtergrond meehelpt om alles soepel te laten verlopen. Het mooie is dat het steeds gewone stoffen zijn die je gewoon uit je voeding haalt. Geen wondermiddelen, maar meewerkers die dagelijks hun ding doen op heel veel plekken tegelijk. En juist omdat ze op zoveel plekken meedraaien, is het zo logisch dat ze ook zichtbaar worden in je haar. Waarom je dit samen moet bekijken Als je alleen naar je haar kijkt, mis je de helft. Als je alleen naar je voeding kijkt, ook. De kracht zit in de combinatie: je haar van buiten rustig verzorgen, je leven zo inrichten dat je lichaam ruimte krijgt om op te bouwen, en van binnenuit zorgen voor een brede basis aan bouwstoffen die je vertering ook echt kan opnemen. In het laatste artikel van deze reeks laat ik zien hoe je dat laatste stuk praktisch aanpakt: welke bouwstoffen een rol spelen bij sterk haar, en waar je ze precies vindt. Lees ook Waarom futloos haar niet zomaar een oppervlakkig probleem is Wat kun je zélf doen bij futloos haar? Praktische tips Sterk haar van binnenuit: de bouwstoffen en waar je ze vindt
LEES MEERWat kun je zélf doen bij futloos haar? Praktische tips
◷ 6 min leestijd In het vorige artikel nam ik je mee naar de werkplaats in je hoofdhuid, waar je haar eigenlijk wordt gemaakt. Je weet nu dat je haar een eiwit is dat van binnenuit wordt opgebouwd, en dat het vaak een van de eerste plekken is waar je lichaam even inlevert. Nu het praktische deel, want daar heb je het meest aan. Hieronder loop ik langs de dingen die in mijn ervaring het meeste verschil maken. Je hoeft ze niet allemaal tegelijk te doen; begin met twee of drie en houd die een aantal weken vol. 1. Eet bij elke maaltijd wat eiwit Als je haar is opgebouwd uit eiwit, dan is dit misschien wel de meest logische stap van allemaal, en tegelijk de stap die het vaakst wordt overgeslagen. Veel vrouwen eten 's ochtends en tussendoor vooral koolhydraten, en pas 's avonds wat eiwit. Terwijl je lichaam het liefst de hele dag door een gestage aanvoer heeft om mee te bouwen. Denk aan eieren, vis, kip, peulvruchten, noten of wat volle yoghurt. Eén bron bij elke maaltijd, dat is genoeg om het verschil te voelen. Een simpele manier om het te onthouden: leg bij elke maaltijd je hand op je bord en vraag je af waar je eiwit zit. Bij het ontbijt is dat vaak het lastigst, omdat we daar gewend zijn aan brood met zoet beleg of alleen wat fruit. Ruil dat af en toe eens om voor een ei, wat volle yoghurt met noten, of een boterham met een hartig, eiwitrijk beleg. Je hoeft geen ingewikkelde schema's bij te houden; het gaat erom dat er de hele dag door iets te bouwen valt, in plaats van alles op de avond te laten aankomen. 2. Eet gevarieerd en op kleur Je haar heeft niet alleen bouwstenen nodig, maar ook de meewerkers die ik in het eerste artikel noemde: een handvol mineralen en vitaminen die het proces mogelijk maken. Die haal je binnen door breed en kleurrijk te eten. Ik zeg altijd: leg bij je groenten bewust wat kleur op je bord. Groen, rood, oranje, paars. Zo krijg je vanzelf een breder aanbod binnen, zonder dat je met lijstjes hoeft te werken. 3. Zet zinkrijke voeding op je menu Zink is zo'n meewerker die je in dit verhaal steeds tegenkomt, onder andere omdat het meedraait in de celdeling waarmee je haar wordt aangemaakt. Je vindt het vooral in vlees, schaaldieren, noten, pompoenpitten en zaden. Een handje pompoenpitten door je salade of yoghurt is een simpele manier om er wat van binnen te krijgen. 4. Vergeet de paranoot en de vis niet Selenium is een ander mineraal dat een rol speelt bij sterk, gezond haar. Het bijzondere is dat je er maar heel weinig van nodig hebt, en dat een paar paranoten per dag al veel aanbrengen. Ook vis, eieren en volkoren producten leveren selenium. Wees wel rustig met de paranoten, want een stuk of twee per dag is echt genoeg. 5. Kies vaker voor volwaardige, onbewerkte producten Biotine, weer zo'n meewerker die vaak met haar in verband wordt gebracht, zit onder andere in eieren, noten, zaden, volkoren producten en groente. Je ziet het al: het zijn steeds diezelfde eerlijke, onbewerkte producten die je hele lijf iets te bieden hebben. Hoe dichter je eten bij zijn oorspronkelijke vorm blijft, hoe meer van die meewerkers er nog in zitten. 6. Houd je bloedsuiker rustig Een ontbijt van alleen snelle koolhydraten geeft een piek en daarna een dip, en dat patroon herhaalt zich de hele dag. Voor je hele systeem is het prettiger als die lijn wat vlakker loopt. Combineer je koolhydraten daarom steeds met wat eiwit en vezels: yoghurt met noten, volkorenbrood met ei, een stuk fruit samen met een handje walnoten. Je energie blijft gelijkmatiger, en dat merkt je hele lijf. 7. Wees mild voor je hoofdhuid en je lengtes Je haar wordt dan wel van binnenuit gemaakt, van buiten kun je het wel beschermen. Was met lauw in plaats van heet water, wees zuinig met de hele hete föhn en de stijltang, en trek je haar niet dag in dag uit heel strak naar achteren. Dep het droog in plaats van het stevig droog te wrijven. Klein, maar over de weken opgeteld scheelt het echt in hoe je lengtes eruitzien. 8. Geef spanning echt een plek Je weet inmiddels waarom ik hier steeds op terugkom: als je lang in de hoogste versnelling staat, levert je haar als een van de eersten in. Dat betekent niet dat je je hele leven moet omgooien. Bouw ergens in je dag een moment in waarop je echt even niks doet: een korte wandeling zonder telefoon, een paar minuten rustig ademhalen. Regelmaat werkt hierbij beter dan lengte. 9. Slaap zo regelmatig als je kunt De nacht is de tijd waarin je lichaam herstelt en opbouwt. Slaap je structureel kort of onrustig, dan krijgt dat opbouwen minder ruimte, en je haar hoort bij het opbouwwerk. Probeer rond dezelfde tijd naar bed te gaan en op te staan, ook in het weekend. Dat regelmatige ritme doet vaak meer dan een enkele lange nacht bijslapen. 10. En vooral: geef het tijd Dit is misschien wel het belangrijkste om te weten. Een haar groeit langzaam, en de draden die je vandaag verzorgt zijn maanden geleden al gemaakt. Wat je nu aan je voeding en je rust verandert, zie je dus pas terug in de lengtes die er straks bij komen. Reken op een aantal maanden voordat je het verschil echt ziet. Dat klinkt lang, en toch is het juist geruststellend: het betekent dat consequent zijn loont, ook als je het nog niet ziet. Een dag om het concreet te maken Soms helpt het om te zien hoe zo'n dag er dan uitziet, zonder dat het een project wordt. Bij het ontbijt een ei of wat volle yoghurt met een handje noten en zaden, zodat je meteen wat eiwit en wat van die meewerkers binnen hebt. Tussendoor een stuk fruit met een paar walnoten in plaats van alleen een koek. 's Middags een volwaardige lunch met wat kleur op je bord: bladgroen, een gekleurde groente, een bron van eiwit. En 's avonds bijvoorbeeld vis of peulvruchten met flink wat groente. Twee paranoten ergens op de dag, en je hebt het meeste al te pakken zonder dat je ergens over hoeft na te denken. Je ziet: het zijn geen bijzondere producten en het is geen streng dieet. Het is gewoon eerlijk, gevarieerd eten, met net iets meer aandacht voor waar je eiwit en je kleur zitten. Precies dat maakt over de weken het verschil voor je haar, terwijl je er in je dagelijkse ritme nauwelijks iets van merkt. Hoe je dit volhoudt Kies twee of drie punten uit dit rijtje en houd die een aantal weken vol voordat je iets nieuws toevoegt. Ga je alles tegelijk omgooien, dan weet je achteraf niet wat het verschil maakte. En je haar heeft nu eenmaal die maanden nodig om mee te bewegen. In het volgende artikel ga ik dieper in op de samenhang tussen je haar, je immuunsysteem, je hormonen en je spijsvertering. Want als je begrijpt waaróm die dingen meespelen, wordt het een stuk makkelijker om vol te houden. Lees ook Waarom futloos haar niet zomaar een oppervlakkig probleem is Hoe futloos haar samenhangt met je immuunsysteem, hormonen en darmen Sterk haar van binnenuit: de bouwstoffen en waar je ze vindt
LEES MEERHoe gevoelige huid vaak een signaal is van een disbalans van binnenuit
◷ 6 min leestijd Je kent dat gevoel vast wel. Je wast je gezicht met precies dezelfde producten als altijd, en toch trekt je huid ineens, of ze wordt rood op plekken waar dat eerder nooit gebeurde. Een beetje branderig na het aanbrengen van je crème, gevoelig als de wind erover strijkt. En het gekke is: je hebt eigenlijk niks veranderd. Toch reageert je huid alsof je dat wel deed. Wat ik vanuit mijn achtergrond als orthomoleculair therapeut zo interessant vind aan een gevoelige huid, is dat het bijna nooit een op zichzelf staand verhaal is. Je huid is de buitenste laag van een veel groter geheel, en ze laat vaak zien wat er verderop in je lichaam speelt. In dit artikel neem ik je mee in wat er onder die gevoeligheid kan zitten, want als je dat eenmaal begrijpt, ga je er heel anders naar kijken. Wat we eigenlijk bedoelen met een gevoelige huid Laten we bij het begin beginnen, want de term gevoelige huid wordt voor van alles gebruikt. Het is geen diagnose. Het is eigenlijk een omschrijving van hoe je huid zich gedraagt: ze reageert sneller dan je prettig vindt, ze is wisselend, en ze komt minder makkelijk tot rust. De ene week voelt alles soepel en kalm, de andere week lijkt je huid overal op aan te slaan. En juist dat wisselende vind ik zo veelzeggend. Weet je, als het puur aan één product lag, zou je huid veel voorspelbaarder reageren. Dat het per week of per periode verschilt, wijst er eerder op dat er omstandigheden meespelen die zelf ook wisselen. Denk aan drukte, aan hoe je slaapt, aan je cyclus, en aan wat er die week op je bord ligt. Je huid heeft een muurtje, en dat muurtje bepaalt heel veel Om te snappen waarom je huid soms zo reageert, helpt het om te weten hoe die buitenste laag is opgebouwd. Je moet je dat voorstellen als een muurtje van bakstenen met specie ertussen. De huidcellen zijn de stenen, en de vetten daartussen zijn de specie die alles bij elkaar houdt. Zolang dat muurtje netjes dicht is, houdt je huid haar vocht vast en blijft er van buitenaf weinig ongewenst binnenkomen. Dat is je beschermlaag, en die doet de hele dag stilletjes haar werk. Wordt die specie dunner, dan gebeuren er eigenlijk twee dingen tegelijk. Je huid verliest sneller vocht, waardoor ze trekkerig en kwetsbaar aanvoelt. En prikkels van buitenaf komen makkelijker binnen, waardoor je huid sneller reageert op dingen waar ze eerder geen moeite mee had. Dat overgevoelige, snel-aanslaande gevoel is precies wat heel veel mensen omschrijven als een gevoelige huid. Wat die specie dunner maakt, is vaak heel alledaags. Te heet douchen, te vaak of te stevig reinigen, een hoop verschillende producten door elkaar gebruiken, koude wind, of de droge binnenlucht van de verwarming in de winter. Beetje bij beetje raakt die beschermlaag zo uitgeput. En het mooie is: juist omdat het zulke gewone dingen zijn, valt er ook een heleboel aan te doen. De beschermlaag bestaat uit vetten Dit vind ik een van de belangrijkste dingen om te weten. Die specie tussen je huidcellen is voor een groot deel opgebouwd uit vetten, uit vetachtige bouwstoffen die de huidcellen aan elkaar kitten. Ik zeg altijd: je beschermlaag is eigenlijk een vetlaag die je huid soepel en dicht houdt. En daar zit meteen een aanknopingspunt. Van buitenaf help je die laag door mild te verzorgen en niet steeds af te breken wat er al is. En van binnenuit speelt mee dat je lichaam die vetten en bouwstoffen ergens vandaan moet halen, en dat komt uit je voeding. Op die twee sporen kom ik in de volgende artikelen uitgebreid terug, want samen vertellen ze eigenlijk het hele verhaal. Waarom de een gevoeliger is dan de ander Een vraag die ik vaak krijg: hoe kan het dat mijn vriendin van alles op haar huid smeert en nergens moeite mee heeft, terwijl mijn huid bij het minste of geringste aanslaat? Voor een deel zit dat in aanleg. De ene huid heeft van nature een wat steviger muurtje dan de andere, en dat is gewoon zoals je gemaakt bent. Maar aanleg is lang niet het hele verhaal. Want bovenop die aanleg komt alles wat je in de loop van de tijd met je huid doet en meemaakt. Jarenlang stevig reinigen, veel drukke periodes achter elkaar, weinig slaap, een eenzijdig eetpatroon: het zijn stuk voor stuk dingen die aan die beschermlaag trekken. En daar zit ook iets hoopvols in. Waar je aan je aanleg weinig kunt veranderen, kun je aan die andere dingen juist een heleboel doen. Precies daar ligt de ruimte om je huid rustiger te maken. Wat er van binnenuit meespeelt Want een gevoelige huid komt zelden alleen door wat er aan de buitenkant gebeurt. Er zijn een paar dingen van binnenuit die ik in de praktijk telkens weer terugzie. Spanning en drukte Als je langere tijd in de hoogste versnelling staat, merkt je lichaam dat op allerlei plekken, en je huid is daar een van. Heel veel mensen herkennen dat hun huid in een drukke periode anders reageert dan in een rustige week weg. Terwijl ze in die rustige week vaak juist minder netjes hun routine volgen. Dat zegt eigenlijk best veel. Wat je eet Je huid wordt voortdurend vernieuwd, en daar heeft je lichaam bouwstoffen voor nodig. Die komen uit je voeding. Een periode van veel snelle happen, weinig groente en veel suiker geeft je lichaam simpelweg minder om mee te werken. En laat suiker net iets zijn dat ontsteking in de hand werkt, iets waar een gevoelige huid gevoelig voor is. Slaap De nacht is de tijd waarin je lichaam opruimt en herstelt, en je huid vernieuwt zich juist dan. Slaap je structureel kort of onrustig, dan krijgt dat herstel minder ruimte. Dat merk je niet na één nacht, maar wel na een paar weken. Je cyclus Voor heel veel vrouwen loopt de huid mee met de maand. In de ene fase is ze rustig en soepel, in de andere reageert ze sneller. Dat is een heel normaal patroon, en het is fijn om het te herkennen. Als je weet dat een bepaalde week doorgaans wat gevoeliger is, ga je er anders mee om dan wanneer je denkt dat er iets mis is. Wat dit betekent voor jou De belangrijkste boodschap van dit artikel: als je huid gevoelig is, kijk dan niet alleen naar wat je erop smeert. Dat is één helft van het verhaal, en zeker een belangrijke. De andere helft zit in hoe je leeft, slaapt, eet en met spanning omgaat. Juist die combinatie geeft je huid de rust die ze zoekt. En het fijne is: aan bijna al die punten kun je zelf iets doen, vaak met kleinere stappen dan je denkt. In het volgende artikel loop ik met je langs de leefstijldingen die in mijn ervaring het meeste verschil maken bij een gevoelige huid. Lees ook 7 leefstijlinterventies die echt werken bij gevoelige huid De diepere laag achter een gevoelige huid Milde verzorging van buitenaf bij een gevoelige huid
LEES MEERSterk haar van binnenuit: de bouwstoffen en waar je ze vindt
◷ 6 min leestijd In deze reeks keken we naar wat je haar eigenlijk is, wat je er zelf aan kunt doen, en hoe je haar samenhangt met de rest van je lichaam. In dit laatste artikel gaat het over het stuk van binnenuit: welke bouwstoffen een rol spelen bij sterk haar, waar je ze in je voeding vindt, en hoe je die basis breed houdt in periodes waarin dat wat lastiger lukt. Je haar wordt elke dag opnieuw opgebouwd Het helpt om te onthouden wat we in het eerste artikel zagen: je haar is een eiwit dat continu wordt aangemaakt in de wortels in je hoofdhuid. Al die tijd is je lichaam aan het bouwen, en daar heeft het materiaal voor nodig. Dat materiaal komt uit wat je eet en drinkt. Daarom zeg ik altijd: je verzorging werkt van buiten naar binnen, en je voeding van binnen naar buiten. Je hebt ze allebei nodig, en ze doen allebei iets anders. De bouwstoffen op een rij Er is een aantal voedingsstoffen dat steeds terugkomt als het over sterk, gezond haar gaat. Ik zet ze voor je op een rij, in gewone taal. Eiwit levert de bouwstenen voor de keratine waar je haar van gemaakt is. Je vindt het in eieren, vis, gevogelte, peulvruchten, noten en zuivel. Biotine draagt bij aan het behoud van normaal haar en houdt je haar sterk.1 Biotine zit onder andere in eieren, noten, zaden, volkoren producten en groente. Zink houdt je haar sterk, en het draait mee in de celdeling waarmee je haar wordt aangemaakt.2 Zink haal je vooral uit vlees, schaaldieren, noten, pompoenpitten en zaden. Selenium draagt bij aan het behoud van normaal haar.3 Je vindt het in paranoten, vis, eieren en volkoren producten; met een paar paranoten per dag zit je al goed. Wat opvalt als je dit rijtje ziet: het komt uit heel verschillende hoeken van je voeding. Eén product dekt dat nooit. Variatie is dus geen modewoord, maar gewoon praktisch. En het zijn steeds diezelfde eerlijke, onbewerkte producten die ook de rest van je lijf iets te bieden hebben. Je moet je die bouwstoffen voorstellen als een ploeg die samen een klus klaart. Het eiwit is het materiaal, en biotine, zink en selenium zijn de handen die meehelpen om dat materiaal op de juiste manier in elkaar te zetten. Elk van die handen heeft zijn eigen taak, en ze werken op elkaar in. Daarom heeft het weinig zin om alle aandacht op één stof te leggen en de rest te vergeten. De hele ploeg moet aanwezig zijn, anders blijft er ergens werk liggen. Dat is precies waarom ik in de praktijk altijd begin met de basis breed maken, en pas daarna naar de details kijk. En denk niet dat je hier heel strikt in hoeft te zijn. Je hoeft niet elke dag alles binnen te krijgen. Het gaat om het gemiddelde over een week: als je gevarieerd eet, komt dat rijtje vanzelf voorbij, de een wat vaker dan de ander. Juist die ontspannen, brede aanpak is voor je haar op de lange duur prettiger dan af en toe streng zijn en het dan weer helemaal loslaten. Waarom een brede basis prettiger werkt In de praktijk zie ik dat mensen soms heel gericht op één stof gaan zitten omdat ze daar iets over gelezen hebben. Dat kan zinvol zijn, en toch is het meestal handiger om te zorgen voor een brede basis. Je lichaam werkt namelijk niet met losse stoffen, maar met processen waarin veel meewerkers tegelijk meedraaien. Ontbreekt er ergens een schakel in de keten, dan stokt het proces, hoeveel je ook van dat ene neemt. Die brede basis leg je in de eerste plaats met je voeding: gevarieerd, kleurrijk, met genoeg eiwit, groente en vezels. Merk je dat dat er in drukke periodes bij inschiet, dan kan een aanvulling praktisch zijn om je basis breed te houden. De ScKIN Hair Bundle Daarvoor hebben we bij ScKIN de Hair Bundle. Die combineert drie producten uit de ScKIN-lijn: Control+, Vitamine B12+ en Omega+. De bouwstoffen die in deze artikelen steeds voorbijkwamen, vind je terug in Control+: daarin zitten biotine, zink en selenium. Zo draagt biotine bij aan het behoud van normaal haar en houdt het je haar sterk, houdt zink je haar sterk, en draagt selenium bij aan het behoud van normaal haar.1,2,3 De claim hangt dus steeds aan de bouwstof zelf, want dat is hoe het werkt: je haar wordt opgebouwd, en deze meewerkers draaien in dat proces mee. Vitamine B12+ en Omega+ maken de dagelijkse basis compleet met hun eigen rol. Zo draagt vitamine B12 bij tot de vermindering van vermoeidheid en moeheid, en dragen de vetzuren EPA en DHA uit Omega+ bij tot de normale werking van het hart.4,5 Die staan los van je haar, en horen bij de bundel als brede ondersteuning van je dag. Zie het als een brede basis onder je dag, naast alles wat je met je voeding, je rust en je verzorging doet. Geen vervanging van goed eten, wel een manier om je basis breed te houden in periodes waarin dat wat lastiger lukt. En wees ook hier weer geduldig. Een aanvulling is geen knop die je omzet, maar iets wat meedraait in datzelfde langzame opbouwproces dat je haar nu eenmaal doorloopt. Je haar wordt in maanden gemaakt, dus alles wat je vandaag aan je basis toevoegt, van je bord tot je dagelijkse routine, zie je pas terug in de lengtes die er straks bij komen. Ik zeg altijd tegen de vrouwen die ik spreek: reken op een aantal maanden en blijf het gewoon rustig volhouden. Dat is minder spannend dan een snelle belofte, en het sluit veel beter aan bij hoe je lichaam echt werkt. Bekijk de ScKIN Hair Bundle Tot slot Als je één ding uit deze reeks meeneemt, laat het dan dit zijn: geef het tijd. Je haar wordt opgebouwd in maanden, niet in dagen. Kies een paar dingen uit deze artikelen, houd ze consequent vol, en kijk dan pas terug. Dat is minder spannend dan een snelle oplossing, en het is wel hoe het echt werkt. 1 Biotine draagt bij aan het behoud van normaal haar en houdt je haar sterk. 2 Zink houdt je haar sterk. 3 Selenium draagt bij aan het behoud van normaal haar. 4 Vitamine B12 draagt bij tot de vermindering van vermoeidheid en moeheid. 5 EPA en DHA dragen bij tot de normale werking van het hart. Voedingssupplementen zijn geen vervanging van een gevarieerde voeding. Raadpleeg bij ziekte of medicijngebruik altijd een deskundige. Lees ook Waarom futloos haar niet zomaar een oppervlakkig probleem is Wat kun je zélf doen bij futloos haar? Praktische tips Hoe futloos haar samenhangt met je immuunsysteem, hormonen en darmen
LEES MEER7 leefstijlinterventies die echt werken bij gevoelige huid
◷ 6 min leestijd In het vorige artikel nam ik je mee in waar een gevoelige huid vandaan kan komen: een beschermlaag die wat is uitgeput, en een paar dingen van binnenuit die meespelen. Nu het praktische deel, want daar heb je uiteindelijk het meest aan. Hieronder loop ik langs zeven dingen die in mijn ervaring het meeste verschil maken bij een gevoelige huid. Je hoeft ze echt niet allemaal tegelijk op te pakken. Begin met twee of drie, en houd die een paar weken vol. En het fijne is: geen van deze dingen is duur of ingewikkeld. Het zijn stuk voor stuk gewoontes die je vandaag nog kunt oppakken. 1. Maak je routine simpeler in plaats van uitgebreider Dit is misschien wel de belangrijkste, en tegelijk de moeilijkste. Als je huid gevoelig reageert, is de neiging om er iets bij te doen: nog een serum, nog een masker, nog een behandeling. Terwijl een gevoelige huid eigenlijk juist gebaat is bij minder. Ga eens terug naar een milde reiniging, een goede verzorging, en verder niets. Geef dat drie weken. Zo geef je je huid de kans om tot rust te komen, en je weet daarna ook veel beter waar ze wel en niet op reageert. Ik weet hoe lastig dat is als je gewend bent aan een uitgebreide routine, maar geef het echt die tijd voordat je oordeelt. 2. Reinig mild en met lauw water Heet water en stevig schuimende reinigers halen precies die beschermende vetlaag weg die je juist wilt behouden. Was je gezicht met lauw water, gebruik een milde reiniging, en boen vooral niet. Dep je gezicht daarna droog in plaats van te wrijven. Klinkt als een detail, maar over weken opgeteld scheelt dit echt. En sla het reinigen 's ochtends gerust eens over als je huid gevoelig is; lauw water is dan vaak genoeg. 3. Breng je verzorging aan op een licht vochtige huid Een simpele gewoonte met veel effect: smeer je crème of olie meteen na het wassen aan, als je huid nog een beetje vochtig is. Zo sluit je het aanwezige vocht als het ware in. Wacht je tot je gezicht helemaal droog is, dan is een deel van dat vocht alweer verdampt. En kies verzorging die je beschermlaag ondersteunt in plaats van uitdaagt, met zachte, vetachtige bestanddelen. Een olie of een rijkere crème sluit dat vocht net even beter in dan iets heel luchtigs. 4. Wees zuinig met sterke actieve ingrediënten Sterke actieve stoffen kunnen fantastisch werken, maar niet op een huid die al snel geprikkeld is. Gebruik je meerdere actieve producten tegelijk, bouw dan af naar één, en gebruik die minder vaak. Als je huid weer kalm is, kun je altijd rustig opbouwen. Andersom werkt zelden. Zie het als een pauzeknop voor je huid, waarna je stap voor stap weer verder kunt. 5. Bescherm je huid tegen kou, wind en droge lucht Een gevoelige huid heeft het vaak zwaarder als het buiten guur is of als de verwarming de lucht binnen uitdroogt. Een sjaal voor je gezicht in de kou, en wat vochtigere lucht in huis, helpen je beschermlaag om dicht te blijven. Kleine dingen, maar je huid voelt het verschil echt. En kom je net uit de kou binnen, gun je huid dan even de tijd voordat je van alles aanbrengt. 6. Let op wat er op je bord ligt Nu het deel van binnenuit. Je huid vernieuwt zich continu en gebruikt daar bouwstoffen voor die uit je eten komen. Twee dingen maken hier het meeste verschil. Eet gevarieerd en kleurrijk, met veel groente in verschillende kleuren, want zo krijg je vanzelf een breed aanbod aan voedingsstoffen binnen. En houd je bloedsuiker een beetje gelijkmatig door je koolhydraten te combineren met eiwit en vezels: yoghurt met noten, volkorenbrood met ei, een stuk fruit met een handje walnoten. Grote suikerpieken de hele dag door zijn iets waar een gevoelige huid liever van af is. Denk aan groen, rood, oranje en paars op je bord; die kleuren staan voor verschillende voedingsstoffen. 7. Geef je slaap en je spanning echt aandacht Ik zet deze bewust als laatste, want dit wordt het vaakst overgeslagen terwijl het veel gewicht heeft. Probeer rond dezelfde tijd naar bed te gaan en op te staan, ook in het weekend. En bouw ergens in je dag een moment in waarop je echt even niks doet: een korte wandeling zonder telefoon, een paar minuten rustig ademhalen. Je hoeft er geen uur voor vrij te maken, want regelmaat werkt beter dan lengte. Slaap en rust zijn geen luxe voor je huid, maar juist de momenten waarop het herstel gebeurt. Waarom minder vaak meer is Als er één rode draad door deze zeven punten loopt, dan is het wel deze: bij een gevoelige huid werkt minder vaak beter dan meer. Dat voelt tegennatuurlijk, want als iets niet lekker gaat, wil je juist iets doen. Toch is dat precies de valkuil. Elke extra stap, elk nieuw product en elke stevige behandeling is weer een prikkel die je huid moet verwerken. En een huid die al snel reageert, heeft daar simpelweg minder ruimte voor. Ik zeg tegen mensen altijd: geef je huid het gevoel dat er niks van haar gevraagd wordt. Rust, warmte, mildheid, en verder met rust laten. Je zult merken dat je huid daar vaak veel beter op reageert dan op nog een product uit de kast. Het is eigenlijk een kwestie van vertrouwen dat je huid het grotendeels zelf kan, zolang je haar niet in de weg zit. Hoe je dit volhoudt Kies twee of drie punten uit dit rijtje en houd die vier weken vol voordat je iets nieuws toevoegt. Je huid heeft die tijd nodig, want een volledige vernieuwing duurt al gauw een aantal weken. Ga je alles tegelijk veranderen, dan weet je achteraf niet wat het verschil maakte. En dat is zonde, want juist die kennis over je eigen huid is goud waard. Zie het niet als een strenge lijst waaraan je moet voldoen, maar als een paar zachte gewoontes die je langzaam eigen maakt. In het volgende artikel ga ik een laag dieper. Dan laat ik je zien hoe een gevoelige huid samenhangt met je beschermlaag, je afweer, je hormonen en je spijsvertering. Want als je begrijpt waaróm die dingen meespelen, wordt het een stuk makkelijker om vol te houden. Lees ook Hoe gevoelige huid vaak een signaal is van een disbalans van binnenuit De diepere laag achter een gevoelige huid Milde verzorging van buitenaf bij een gevoelige huid
LEES MEERDe diepere laag achter een gevoelige huid
◷ 6 min leestijd In de eerste twee artikelen keken we naar wat een gevoelige huid eigenlijk is en wat je er praktisch aan kunt doen. Nu gaan we een laag dieper, naar de samenhang. Want dit is waar mijn vak eigenlijk over gaat: niet naar losse onderdelen kijken, maar naar hoe systemen in je lichaam met elkaar praten. En je huid praat volop mee. Je huid is meer dan een omhulsel We denken bij de huid vaak aan de buitenkant, aan hoe iets eruitziet. Maar je huid is ook een actief orgaan dat de hele dag aan het werk is. Ze houdt vocht binnen, houdt ongewenste dingen buiten, regelt je temperatuur, en ze is bovendien een plek waar je afweer actief is. Dat laatste wordt vaak vergeten, en het verklaart eigenlijk een hoop. Want als je huid een grensgebied is, dan zit daar ook bewaking. En bewaking die veel prikkels te verwerken krijgt, staat scherper afgesteld. Dat is precies wat je voelt als je huid overal op lijkt aan te slaan. Ze is niet stuk, ze staat gewoon een beetje op scherp. Het muurtje van dichtbij In het eerste artikel gebruikte ik het beeld van een muurtje van bakstenen met specie ertussen. Laat ik daar nog even bij stilstaan, want het is de kern van een gevoelige huid. Die specie tussen je huidcellen bestaat voor een groot deel uit vetten. Vetachtige bouwstoffen, waaronder stoffen die ceramiden heten, die de cellen aan elkaar kitten en de boel dicht houden. Zolang die vetlaag compleet is, is je huid soepel en rustig. Raakt ze uitgeput, dan ontstaan er als het ware kieren in het muurtje. Vocht ontsnapt makkelijker, prikkels komen makkelijker binnen, en je huid reageert sneller. Je moet je voorstellen dat het verschil tussen een rustige en een gevoelige huid vaak in die dunne laag specie zit. Klein van formaat, groot van belang. De rol van je afweer Je afweersysteem is er niet alleen voor als je ziek wordt. Het is de hele dag door bezig met opruimen, herstellen en beoordelen wat er langskomt. Als dat systeem langere tijd druk is, bijvoorbeeld in een periode van veel spanning of weinig slaap, dan merk je dat op de plekken waar je lichaam contact maakt met de buitenwereld. En je huid is daar de zichtbaarste van. Wat ik daarbij belangrijk vind om te zeggen: dit is een normaal proces, geen defect. Je lichaam doet precies wat het hoort te doen. Alleen kan het uit balans raken als de belasting langere tijd hoger is dan het herstel. En dan zie je dat terug in een huid die gevoeliger reageert dan je gewend bent. Stress als rode draad Als ik naar al die systemen kijk, is er één ding dat er telkens doorheen loopt, en dat is spanning. Stress raakt namelijk niet één plek, maar tegelijk je afweer, je hormonen en je spijsvertering. Dat is ook waarom een drukke periode zich zo vaak in de huid laat zien: het is niet dat de drukte rechtstreeks je huid raakt, maar dat ze aan al die onderliggende systemen tegelijk trekt. Dat klinkt misschien wat zwaar, maar er zit ook iets geruststellends in. Want als spanning zoveel plekken tegelijk raakt, dan werkt rust dat net zo goed. Een periode waarin je beter slaapt, meer beweegt en minder hooi op je vork neemt, geeft niet alleen je hoofd lucht, maar je hele lichaam. En je huid deelt daarin mee. Ik zie in de praktijk vaak dat juist die rustigere periodes het meeste doen, meer nog dan welk product ook. Hormonen en het ritme van de maand Bij vrouwen loopt de huid vaak mee met de cyclus, en dat is eigenlijk heel logisch als je bedenkt dat hormonen invloed hebben op onder andere de talgproductie en op hoe je huid vocht vasthoudt. In de ene fase van de maand is je huid kalmer, in de andere reageert ze sneller. Mijn tip: houd het eens twee of drie maanden bij in een notitie op je telefoon. Niet uitgebreid, gewoon een woord per dag over hoe je huid aanvoelt. Als je dat naast je cyclus legt, zie je vaak een patroon dat je daarna een stuk rustiger maakt. Je weet dan namelijk dat die ene gevoelige week erbij hoort en vanzelf weer omslaat. En ook spanning speelt hierin mee, want stress en je hormoonhuishouding zijn nauw met elkaar verweven. De verbinding met je spijsvertering En dan het stuk dat in mijn vak veel aandacht krijgt: de samenhang tussen je spijsvertering en je huid. Beide zijn grensgebieden, allebei plekken waar je lichaam contact maakt met wat van buiten komt. Wat er in je spijsvertering gebeurt, is daarom niet los te zien van de rest van je lichaam, en ook niet van je huid. Praktisch komt het vooral op één ding neer: gevarieerd eten met voldoende vezels en groenten is geen los advies voor je buik, maar iets wat je hele systeem raakt. Vezels zitten in groente, fruit, peulvruchten en volkoren producten. Heel veel mensen eten daar minder van dan ze eigenlijk denken. De bouwstoffen die overal meedoen Wat al die systemen gemeen hebben, is dat ze bouwstoffen nodig hebben om hun werk te doen. En voor de huid geldt dat net zo goed. De vetten waar je beschermlaag uit bestaat, haalt je lichaam uit je voeding. Goede vetten uit bijvoorbeeld vette vis, noten, zaden en olijfolie leveren het materiaal waar je huid mee bouwt. Ik zeg altijd: vetten hebben lang een slechte naam gehad, maar voor je huid zijn ze eigenlijk onmisbaar. Daarnaast draaien vitaminen en mineralen mee als een soort meewerkers die processen mogelijk maken. Ze komen uit een gevarieerd, kleurrijk bord vol groente. En dat is precies waarom ik zo hamer op variatie: je huid bouwt met wat jij haar geeft. Waarom dit samen bekeken moet worden Als je alleen naar je huid kijkt, mis je de helft. Kijk je alleen naar je voeding, dan ook. De kracht zit in de combinatie: je huid van buiten mild en rustig verzorgen, je leefstijl zo inrichten dat je lichaam ruimte krijgt om te herstellen, en van binnenuit zorgen voor een brede basis aan bouwstoffen. En het mooie is dat je aan bijna elk van die drie sporen zelf iets kunt doen, in je eigen tempo. Je hoeft geen expert te worden in hoe je huid werkt; je hoeft alleen te snappen dat alles met alles samenhangt, zodat je met begrip voor je huid kiest in plaats van uit onrust. In het laatste artikel van deze reeks zoom ik in op dat eerste spoor: de milde verzorging van buitenaf, en hoe een zachte plantaardige olie daar een prettige, eenvoudige rol in kan spelen. Lees ook Hoe gevoelige huid vaak een signaal is van een disbalans van binnenuit 7 leefstijlinterventies die echt werken bij gevoelige huid Milde verzorging van buitenaf bij een gevoelige huid
LEES MEERMilde verzorging van buitenaf bij een gevoelige huid
◷ 6 min leestijd In deze reeks keken we naar wat een gevoelige huid is, wat je er in je leefstijl aan kunt doen, en hoe je huid samenhangt met de rest van je lichaam. In dit laatste artikel zoom ik in op één spoor dat telkens terugkwam: de milde verzorging van buitenaf. Even samenvatten: het draait om je beschermlaag Als je één ding uit deze serie meeneemt, laat het dan dit zijn: je huid heeft een beschermlaag, dat muurtje van bakstenen met specie ertussen, en die laag doet de hele dag stilletjes haar werk. Bij een gevoelige huid is die laag vaak wat uitgeput, waardoor vocht sneller ontsnapt en prikkels makkelijker binnenkomen. Die beschermlaag heeft baat bij milde verzorging van buitenaf. Van buiten help je je huid namelijk het meest door zacht te zijn en niet steeds af te breken wat er al is. Geen heet water, geen stevig boenen, geen tien producten door elkaar. Ik zeg altijd: je huid heeft geen behandeling nodig, ze heeft rust nodig. Zachte, milde verzorging die de boel niet uitdaagt, is daarbij het uitgangspunt. Waarom zachte verzorging zo prettig is Een gevoelige huid vaart eigenlijk het best bij eenvoud. Een milde reiniging, en daarna iets zachts dat je huid soepel houdt. Breng dat aan als je huid nog een beetje vochtig is van het wassen, zodat je het aanwezige vocht insluit. Dat is bijna het hele verhaal van de buitenkant, en het is een stuk simpeler dan de meeste mensen denken. Wat je zoekt in milde verzorging Als je op zoek gaat naar iets zachts voor een gevoelige huid, hoef je het jezelf niet moeilijk te maken. Een paar simpele uitgangspunten helpen je al een heel eind. Kies liever iets met een korte, overzichtelijke samenstelling dan een product dat van alles tegelijk belooft. Kies iets dat fijn aanvoelt en niet trekt. En kijk of het past bij het idee van vocht insluiten, want daar is je beschermlaag bij gebaat. Een pure plantaardige olie past eigenlijk vanzelf in dat rijtje. Het is verzorging teruggebracht tot de kern: iets natuurlijks dat je huid van buitenaf soepel houdt, zonder poespas. En juist die eenvoud is prettig als je huid snel op van alles reageert. Zo ziet een rustige routine eruit Een routine voor een gevoelige huid mag je gerust terugbrengen tot een handvol stappen. 's Ochtends je gezicht met lauw water verfrissen, en daarna iets zachts aanbrengen op je nog licht vochtige huid. 's Avonds mild reinigen om de dag eraf te halen, en opnieuw iets zachts als afsluiter. Dat is het eigenlijk al. Wat ik mensen vaak meegeef: kies je producten niet op wat ze allemaal beloven, maar op hoe je huid zich erbij voelt. Voelt je huid rustig en comfortabel, dan zit je goed. Trekt of prikt het, dan is dat het signaal om iets terug te schroeven. Je huid is daarin eigenlijk je beste gids, veel meer dan welk etiket ook. Van binnen en van buiten vullen elkaar aan Voordat ik bij het product kom, nog even dit, want het is de kern van deze hele serie. De milde verzorging van buitenaf is één spoor, en het is een belangrijk spoor. Maar het staat niet los van wat je van binnenuit doet. Je huid bouwt zichzelf continu opnieuw op met de bouwstoffen die uit je voeding komen, en ze herstelt in de rust die je jezelf gunt. Ik zeg altijd: je huidverzorging werkt van buiten naar binnen, en je voeding en leefstijl van binnen naar buiten. Ze doen allebei iets anders, en je hebt ze allebei nodig. De zachte olie op je huid en het gevarieerde bord op tafel zijn geen concurrenten, maar collega's. Juist samen geven ze je huid de kalme aandacht die ze zoekt. ScKIN Jojoba olie Daarom vind ik onze ScKIN Jojoba olie zo'n prettig product in een milde routine. Jojoba is een lichte, goed verdraagbare plantaardige olie die je op je huid aanbrengt en die de huid van buitenaf verzorgt. Het is verzorging, geen behandeling, en dat past precies bij het idee van simpel en zacht dat door deze hele serie heen liep. Je gebruikt haar heel eenvoudig. Een paar druppels op een gereinigde, licht vochtige huid, zachtjes verdelen, en dat is het. Je kunt het als afsluiter van je routine gebruiken, 's avonds of 's ochtends, net wat jij prettig vindt. Omdat het een pure, natuurlijke olie is zonder een lange lijst toevoegingen, houd je je verzorging er lekker overzichtelijk mee. In de winter, als de verwarming de lucht binnen uitdroogt en de wind buiten guur is, merken heel veel mensen dat hun huid wat meer verzorging fijn vindt. Een paar druppels olie na het reinigen sluiten dan mooi aan bij wat je huid in dat seizoen prettig vindt. En in de warmere maanden gebruik je gewoon wat minder. Je huid geeft eigenlijk zelf wel aan wat ze nodig heeft, als je een beetje leert luisteren. Wat ik zelf prettig vind aan een pure olie, is dat je precies kunt doseren wat je huid die dag vraagt. De ene dag heb je aan een enkele druppel genoeg, de andere dag breng je er wat meer aan. Je hoeft je aan geen enkel schema te houden; je kijkt gewoon naar je huid en past het daarop aan. Die eenvoud maakt het makkelijk om vol te houden, en volhouden is precies waar het bij een gevoelige huid op aankomt. Zie het als zachte, dagelijkse verzorging van buitenaf, naast alles wat je met je leefstijl en je voeding van binnenuit doet. Die twee sporen vullen elkaar mooi aan. Bekijk ScKIN Jojoba olie Tot slot Als je één ding uit deze reeks meeneemt, laat het dan dit zijn: wees mild voor je huid, van binnen en van buiten. Kies een paar dingen uit deze artikelen, houd ze een aantal weken vol, en kijk dan pas terug. Je huid vernieuwt zich in weken, niet in dagen. Dat is minder spannend dan een snelle oplossing, maar het is wel hoe het werkt. En een gevoelige huid beloont geduld eigenlijk altijd. Lees ook Hoe gevoelige huid vaak een signaal is van een disbalans van binnenuit 7 leefstijlinterventies die echt werken bij gevoelige huid De diepere laag achter een gevoelige huid
LEES MEERDe vergeten oorzaak van doffe huid
◷ 6 min leestijd Je kent dat vast wel. Je kijkt 's ochtends in de spiegel en je huid mist een beetje glans. Ze oogt wat vaal, wat mat, alsof het licht er niet meer zo mooi op valt als een paar jaar geleden. Je verzorging is niet veranderd, je doet eigenlijk alles nog hetzelfde, en toch is die frisse aanblik er niet altijd meer. Heel veel vrouwen herkennen dit, en bijna iedereen zoekt de oorzaak eerst aan de buitenkant. En dat is logisch, want de huid is nu eenmaal het orgaan dat je ziet. Toch mis je daarmee vaak het belangrijkste deel van het verhaal. Vanuit mijn achtergrond als orthomoleculair therapeut kijk ik namelijk altijd verder dan de bovenlaag. Een doffe huid is eigenlijk zelden alleen een kwestie van welke crème je gebruikt. Ze vertelt vooral iets over wat er ónder die bovenlaag gebeurt. Wat een doffe huid eigenlijk is Laten we bij het begin beginnen. Een doffe huid is geen aandoening en ook geen typefout in je genen. Het is een toestand. Je huid weerkaatst het licht minder mooi, ze oogt wat grauw en de frisheid is eruit. Dat komt doordat de bovenste laag van je huid, de laag die je ziet, minder glad en minder goed gevuld is dan wanneer ze in topvorm is. Je moet je voorstellen dat een gladde, goed gevulde huid het licht mooi terugkaatst, net zoals een appel die je net geplukt hebt mooi glanst. Leg diezelfde appel drie weken op de fruitschaal en de glans verdwijnt, hij wordt wat rimpelig en mat. Dat heeft alles te maken met vocht en met de opbouw eronder. Bij je huid werkt het eigenlijk precies zo. Je huid ligt op een lopende band Iets wat heel veel mensen niet weten: je huid is voortdurend bezig zichzelf opnieuw te maken. Diep in de huid worden nieuwe cellen aangemaakt, die langzaam naar boven schuiven en uiteindelijk aan de oppervlakte loslaten. Je moet je dat voorstellen als een lopende band die dag en nacht doordraait. Alles wat je aan de bovenkant ziet, is het resultaat van wat er weken geleden onderin begon. En die lopende band heeft materiaal nodig. Bouwstoffen, noem ik ze altijd. Elk nieuw deel van je huid wordt gemaakt van wat jij aan je lichaam aanbiedt via je voeding. Krijgt je lichaam een ruime, gevarieerde stroom aan bouwstoffen, dan heeft die band genoeg om mee te werken. Is het aanbod een periode wat mager, veel snelle happen en weinig groente, dan werkt de band gewoon door, maar met minder mooi materiaal. Dat zie je uiteindelijk terug in hoe je huid oogt. Dit is meteen de reden dat verzorging van buitenaf maar de helft van het verhaal is. Een crème verzorgt de bovenlaag, en dat is fijn en belangrijk. Maar de kwaliteit van wat er op die band gemaakt wordt, bepaal je vooral van binnenuit. De vergeten oorzaak: wat er van binnenuit meespeelt Hier komt het deel waar het in dit artikel echt om draait. Als ik in de praktijk naar een doffe huid kijk, zijn er een paar dingen die ik telkens weer terugzie. En ze hebben allemaal met de binnenkant te maken. Suiker en het verhaal van glycatie Dit is er eentje die weinig mensen kennen, en die eigenlijk heel belangrijk is. In je huid zit een stevig netwerk dat voor stevigheid en veerkracht zorgt. Als je door de dag heen veel suiker en snelle koolhydraten eet, gebeurt er iets bijzonders: die suikers kunnen zich vastzetten aan de eiwitten in dat netwerk. Dat proces heet glycatie. Je moet je voorstellen wat er dan gebeurt. Die eiwitten waren eerst soepel en veerkrachtig, en door die vastgeplakte suikers worden ze stugger en stijver. Het netwerk verliest een beetje van zijn vulling en van zijn souplesse. En laat dat juist de eigenschappen zijn die een huid haar frisse, gladde aanblik geven. Een leven met veel pieken en dalen in je bloedsuiker laat daardoor op termijn sporen na in hoe je huid oogt. Vrije radicalen, de Pac-Man in je cellen Dan het tweede. In je lichaam ontstaan de hele dag door kleine, onstabiele deeltjes die we vrije radicalen noemen. Ze komen vanzelf vrij bij van alles, en daarnaast door zon, roken, alcohol en spanning. Ik vergelijk ze altijd met Pac-Man, die door je cellen heen happen. Op zichzelf hoort dat er gewoon bij, je lichaam is erop gebouwd om ze op te ruimen. Maar als er lange tijd meer van die happers rondgaan dan je lichaam kan bijhouden, dan hebben ze invloed op de kwaliteit van je cellen en je huid. Je lichaam ruimt ze op met behulp van antioxidanten, en die haal je voor een groot deel uit kleurrijke groente en fruit. Eet je daar weinig van, dan heeft je lichaam minder materiaal om die happers af te remmen. Vocht en de beschermlaag En dan het derde, dat vaak onderschat wordt. Helemaal aan de buitenkant heeft je huid een beschermlaag die je vocht binnenhoudt. Je moet je die voorstellen als een muurtje van bakstenen, met specie ertussen. De huidcellen zijn de bakstenen, de vetten daartussen zijn de specie. Zolang dat muurtje netjes dicht is, houdt je huid haar vocht vast en blijft ze mooi gevuld. Raakt die specie uitgeput, bijvoorbeeld door te heet douchen of te veel verschillende producten door elkaar, dan verliest je huid sneller vocht. En een huid die te weinig vocht vasthoudt, oogt al snel wat dof en mat. Precies dat vulling-effect van de verse appel, dat verdwijnt dan een beetje. Slaap en herstel Nog zoiets. De nacht is voor je lichaam de tijd om op te ruimen en te herstellen, en je huid maakt daar dankbaar gebruik van. Juist in je diepe slaap draait dat herstel op volle toeren. Slaap je een periode kort of onrustig, dan krijgt dat werk minder ruimte. Dat merk je niet na één nacht, maar na een paar weken oogt je huid vaak wat vermoeider en minder fris. Weet je, slaap is eigenlijk een van de meest onderschatte vormen van huidverzorging die er is. Waarom je dit als één geheel moet zien Wat ik je vooral wil meegeven: een doffe huid ontstaat bijna nooit door één ding. Het is meestal een samenspel. Een leefstijl met veel suiker, weinig kleur op je bord, wat weinig slaap en een beschermlaag die aan de buitenkant is uitgeput. Al die factoren samen bepalen hoe fris je huid oogt. Het fijne is dat je aan bijna al die factoren zelf iets kunt doen. En dat hoeft niet met een enorme ommezwaai. In het volgende artikel loop ik met je langs de praktische dingen die in mijn ervaring het meeste verschil maken, zonder dat je je leven op de kop hoeft te zetten. Lees ook Wat kun je zélf doen bij doffe huid? Praktische tips De diepere laag achter doffe huid Hoe je je lichaam gericht ondersteunt bij doffe huid
LEES MEERCollageen poeder in koffie, smoothie of water: wat kan wel en niet?
Kun je collageen door je koffie roeren? Het antwoord hangt af van de formule. Alles over koud gebruik, bewaren en de fijnste manieren.
LEES MEER


